De geschiedenis van Spanje

Inhoudsopgave

v Jaartallentabellen: een overzicht van de geschiedenis van Spanje (en van de koninkrijken waaruit Spanje ontstaan is) met per vorst een korte samenvatting van de belangrijkste gebeurtenissen tijdens zijn of haar regeringsperiode; omdat het huidige Spanje oorspronkelijk uit verschillende koninkrijken bestond is de stof onderverdeeld in verschillende tabellen:

o Jaartallentabel Westgoten (410-711)

o Jaartallentabel Moren (711-1492)

o Jaartallentabel Asturias-León (718-1504)

o Jaartallentabel Castilla (739-1504)

o Jaartallentabel Navarra (840-1515)

o Jaartallentabel Aragón (860-1479)

o Jaartallentabel Cataluña (795-1479)

o Jaartallentabel Spanje (1479-heden)

v Vorstennamen: in de onderstaande tabel worden de vorsten aangeduid met hun naam in het Spaans; in het Nederlands kennen wij de vorsten vaak onder een andere naam (een voorbeeld: “Juana la Loca” noemen wij “Johanna de Waanzinnige”); de vertaling van de vorstelijke voor- en bijnamen ziet u onder het kopje Vorstennamen

v Externe links

Jaartallentabel Westgoten top

Jaartallen	Vorst	" - ^	Huis	Bijzonderheden
395-410	Koning Alarico I	Ca. 370-410	Visigodos	Hij veroverde de Balkan en Griekenland, maar werd in 401 gestuit door de West-Romeinse generaal Stilicho; hij plunderde in 410 Rome en stierf na een korte ziekte in Zuid-Italië
410-415	Koning Ataúlfo	?-?	Visigodos	De Westgoten (ook Visigoten of Visigodos) stichtten na de plundering van Rome een onafhankelijk koninkrijk in Zuid-Gallië en Spanje; Ataúlfo huwde in 414 een dochter van keizer Theodosius I; hij werd door de Romeinen uit Gallië verdreven naar Spanje, waar hij werd vermoord
415	Koning Sigerico	?-?	Visigodos	Zowel hij als Walia werden tot koning gekozen, ieder door een andere factie
415-419	Koning Walia [ook: Vallia of Valia]	?-?	Visigodos	Hij deed (met toestemming van de Romeinse keizer) de Westgoten zich vestigen in Acquitanië (Gallië)
418-507: Reino Visigodo Tolosano
415-419	Koning Walia [ook: Vallia of Valia]	?-?	Visigodos	[Zie hiervoor]
419-451	Koning Teodorico I [ook: Teodoredo]	?-?	Visigodos	Zoon van Alarico I; in 450 drongen de Hunnen binnen onder leiding van Attila; hij bestreed hen in 451 samen met de Romeinen onder leiding van Aëtius; Attila werd verslagen, maar ook hij sneuvelde
451-453	Koning Turismundo	?-?	Visigodos	-
453-466	Koning Teodorico II de Toulouse	?-?	Visigodos	Zoon van Teodorico I; hij werd vermoord door zijn broer Eurico
466-484	Koning Eurico	420-484	Visigodos	Broer van Teodorico; van 469-478 breidden de Westgoten hun gebied uit tot een groot deel van Gallië en Iberia (van Nantes tot Cadíz); hij regeerde zodoende over grote delen van Spanje en Gallië (tot aan de Loire) met als residentie Bordeaux; hij vaardigde de Codex Euricianus uit, het oudste Germaanse wetboek in de Latijnse taal
484-507	Koning Alarico II	?-?	Visigodos	Hij liet in 506 het Breviarium Alaricianum, een op het Romeinse recht gebaseerd wetboek, opstellen; hij sneuvelde in de Slag van Vouillé tegen de Franken onder leiding van koning Clovis I; de Westgoten werden naar het zuiden verdrongen, waar zij hun koninkrijk herbouwden
507-711: Reino Visigodo Toledano
507-510	Koning Gensaleico	?-?	Visigodos	-
510-531	Koning Amalarico	501-531	Visigodos	Hij huwde Clothilde, dochter van de Frankische koning Clovis I; zijn latere nederlaag tegen de Franken onder leiding van koning Childebert II bij Narbonne in 531 betekende het einde van de macht der Westgoten in Frankrijk
[511-526]	Koning Teodorico el Grande	454-526	Ostrogodos	Hij was tevens koning der Oostgoten (493-526); hij versloeg Odoaker, hoofd van Rome sedert 476, bij Ravenna in 493; hij veroverde 508-509 de Provence en Bourgondië
531-548	Koning Teudis	?-?	Ostrogodos	Hij was van Oostgootse afkomst
548-549	Koning Teudisclo	?-?	Ostrogodos	Hij was van Oostgootse afkomst
549-554	Koning Ágila I	?-?	Visigodos	Van 551-554 was er een burgeroorlog met Atanagildo
554-567	Koning Atanagildo	?-?	Visigodos	Hij was de vader van: a. Galeswintha, die huwde met de Frankische koning Chilperik I van Neustrië, die werd vermoord door zijn minnares Frédégonde, waarna oorlog uitbrak tussen Austrasië en Neustrië; en b. Brunehaut (ook: Brunhilde, ?-613), die huwde met de Frankische koning Sigebert I van Austrasië; zij trachtte haar achterkleinzoon Sigebert II met hulp van de Bourgondiërs tot koning uit te roepen; dit was tegen de zin van de adel en Chlotarius van Neustrië, die haar liet vermoorden
567-571	Koning Teodomiro	?-?	Visigodos	-
571-572	Koning Liuva I	?-?	Visigodos	-
572-586	Koning Leovigildo	?-?	Visigodos	Hij ondernam campagnes tegen de Byzantijnen en de Sueven, annexeerde Cantabria en delen van het Baskenland; hij maakte Toledo tot hoofdstad; hij doodde zijn zoon Hermenegildo
586-601	Koning Recaredo I	?-601	Visigodos	Bij het Derde Concilie van Toledo van 589 zwoer hij het arianisme af ten gunste van het katholieke geloof
601-603	Koning Liuva II	?-?	Visigodos	-
603-610	Koning Viterico	?-?	Visigodos	-
610-612	Koning Gundemaro	?-?	Visigodos	-
612-621	Koning Sisebuto	?-?	Visigodos	Onder zijn regering vonden grote jodenvervolgingen plaats
621	Koning Recaredo II	?-?	Visigodos	-
621-631	Koning Suintila	?-?	Visigodos	Regeerde van 624-631 samen met Ricimiro
631-636	Koning Sisenando	?-?	Visigodos	-
636-639	Koning Kíntila	?-?	Visigodos	-
639-642	Koning Tulga	?-?	Visigodos	-
642-653	Koning Chindasvinto [ook: Khindasvinto]	?-?	Visigodos	Regeerde vanaf 649 met Recesvinto
653-672	Koning Recesvinto	?-?	Visigodos	-
672-680	Koning Wamba [ook: Vamba]	?-?	Visigodos	Tijdens zijn regering begon het uiteenvallen van het rijk; hij werd door een vijandige partij afgezet
680-687	Koning Ervigio	?-?	Visigodos	-
687-700	Koning Égica	?-?	Visigodos	-
700-702	Koning Égica en koning Witiza [ook: Vitiza]	?-?	Visigodos	Van 701-702 beheerste Suniefredo Toledo
702-710	Koning Witiza [ook: Vitiza]	?-?	Visigodos	-
710-711	Koning Rodrigo	?-711	Visigodos	Laatste koning der Visigoten; hij heerste in Bética en Lusitania; hij werd in 711 in de Slag bij Guadalete (bij Cádiz) verslagen door de Moren en vervolgens bij Jerez de la Frontrera door hen gedood (hij kwam door verdrinking om het leven)
[710-713]	Koning Ágila II	?-?	Visigodos	Hij regeerde in Tarraconense en Narbonense
[713-720]	Koning Ardo	?-?	Visigodos	Hij regeerde in Narbonense

Jaartallentabel Moren top

Jaartallen	Vorst	" - ^	Huis	Bijzonderheden
711-756: Al-Andalus, afhankelijk van Damascus
711-712	Emir Tarik [eigenlijk: Tariq ibn Ziyad]	?-?	Umayyades	Hij was een berberhoofdman en kwam in 710 aan op Punta de Tarifa (bij de djabal al-Tariq, de berg van Tarik, verbasterd tot Gibraltar) en overwon in 711 koning Rodrigo der Westgoten in de Slag bij Guadalete; hij overwon vervolgens Córdoba en Toledo
712-714	Emir Muza [eigenlijk: Musa-bn Nusayr]	640-718	Umayyades	Hij was een Arabische generaal; hij veroverde in 708 Maghreb tot Marokko en van 711-713, met Tarik, Spanje
714-716	Emir Abdelaziz	?-?	Umayyades	Zoon van Muza; hij huwde met de weduwe van koning Rodrigo der Westgoten
716-718	Emir Ayub	?-?	Umayyades	-
718-732	Emir Alhorr	?-?	Umayyades	718: Slag bij Covadonga
732	Emir Abderraman el Gafequi [eigenlijk: Abd al-Rahman]	?-732	Umayyades	Hij werd in 732 overwonnen en gedood in de Slag bij Poitiers door Karel Martel
732-734	Emir Abdelmalik	?-?	Umayyades	-
734-756	Emir Okba	?-?	Umayyades	-
756-912: Onafhankelijk Emiraat
756-788	Emir Abderraman I	?-?	Umayyades	Hij was kleinzoon van kalief Hicham; hij ontvluchtte Maghreb en ging vandaar met enkele troepen naar Spanje; hij veroverde in 756 Córdoba; het emiraat werd onafhankelijk; het begin van de Mezquita de Córdoba; in 778 leed koning Karel I der Franken (Karel de Grote) bij Roncesvalles een nederlaag
788-796	Emir Hixem I [ook: Hisham I]	?-?	Umayyades	-
796-822	Emir Alhakem I [ook: Hakam I]	?-?	Umayyades	-
822-852	Emir Abderraman II	?-?	Umayyades	De Noormannen kwamen op de kusten aan
852-886	Emir Mohamed I	?-?	Umayyades	-
886-888	Emir Almondir	?-?	Umayyades	-
888-912	Emir Abdala	?-?	Umayyades	-
912-1031: het Kalifaat van Córdoba
912-961	Kalief Abderraman III [eigenlijk: Abd al-Rahman]	891-961	Umayyades	Hij bevorderde de eenheid in het emiraat en veranderde het in 929 in het Kalifaat van Córdoba (waardoor het ook officieel niet meer afhankelijk was van het Kalifaat van Bagdad); hij behaalde in 917 een overwinning op koning Sancho I van Navarra
961-976	Kalief Alhakem II [ook: Hakam II]	?-?	Umayyades	Hij speelde de christelijke vorsten tegen elkander uit; hij maakte de bibliotheek van Córdoba tot de grootste ter wereld
976-1008	Kalief Hixem II [ook: Hisham II]	?-?	Umayyades	Tot 1002 vonden de veldtochten van al-Mansur (eigenlijk: Ibn Abi Amir) plaats; in 981 versloeg deze Navarra; al-Mansur verwoestte Barcelona en Coimbra en drong door tot Santiago de Compostela; na 1002 viel het kalifaat uiteen in Taifa-koninkrijken (‘taifa’ betekent partij)
1008-1009	Kalief Mohamed II	?-?	Umayyades	-
1009	Kalief Suleiman	?-?	Umayyades	-
1010-1012	Kalief Hixem II [ook: Hisham II]	?-?	Umayyades	[Zie hiervoor] Hij is waarschijnlijk hersteld in zijn macht
1012-1017	Kalief Suleiman	?-?	Umayyades	[Zie hiervoor] Hij is waarschijnlijk hersteld in zijn macht
1017-1021	Kalief Ali-ibn-Hamud	?-?	Umayyades	-
1021-1022	Kalief Abderraman IV	?-?	Umayyades	-
1022	Kalief Al-Qasim	?-?	Umayyades	-
1022-1023	Kalief Abderraman V	?-?	Umayyades	-
1023-1024	Kalief Mohamed III	?-?	Umayyades	-
1024-1027	Kalief Yahya-ibn-Ali	?-?	Umayyades	-
1027-1031	Kalief Hixem III [ook: Hisham III]	?-?	Umayyades	-
1002-1031: Het kalifaat viel uiteen in Taifa-koninkrijken
1031-1086: Taifa’s
1086-1145: Almoravides (de Almoravides veroverden de taifa’s)
1145-1224: Almohades
1224-1285: Nasrides; het Koninkrijk Granada
1285-1369: Meriniden
1369-1492: Benimerines

Jaartallentabel Asturias-León top

Jaartallen	Vorst	" - ^	Huis	Bijzonderheden
718-737	Koning Pelayo	?-737	Pelayez	Hij begon de Reconquista; in 722 behaalde hij de overwinning bij Covadonga
737-739	Koning Fávila I [ook: Fáfila I]	?-?	Pelayez	Zoon van Pelayo; hij stichtte in 737 de Iglesia de la Santa Cruz in Cangas de Onís
739-757	Koning Alfonso I el Católico	693-757	Perez	Koning van Asturias; opvolger van zijn zwager Fávila I; hij verjoeg de Moren uit een deel van Galicië en León
757-768	Koning Fruela I	722-768	Perez	Hij versloeg de emir van Córdoba en bedwong de opstand van Galicia en Vasconia; hij verlegde de hoofdstad naar Oviedo
768-774	Koning Aurelio	?-774	Perez	Hij onderdrukte een opstand van horigen; hij onderhield betrekkingen met het emiraat van Córdoba
774-783	Koning Silo	?-?	Perez	-
783-788	Koning Mauregato	?-?	Perez	-
788-791	Koning Vermudo I [ook: Bermudo I]	?-?	Perez	-
783; 791-842	Koning Alfonso II el Casto	759-842	Perez	Zoon van Fruela I; hij versloeg de Moren te Lodos in 794; hij drong in 797 tot Lissabon door; hij maakte Oviedo tot de hoofdstad van het rijk; in 813 werd bij Iria Flavia het graf van de apostel Jacobus ontdekt (ontstaan van het bedevaartsoord Santiago de Compostela)
842	Koning Nepocian	?-?	Perez	-
842-850	Koning Ramiro I	791-850	Perez	Hij streed tegen Noormannen en Arabieren (844); eed aan Santiago
850-866	Koning Ordoño I	?-866	Perez	Hij overwon in 860 de Banu Qasi in de Slag bij Clavijo
866-909	Koning Afonso III el Magno	838-912	Perez	Koning van Asturias; zoon van Ordoño I; hij stichtte Burgos en veroverde León, Noord-Portugal en Midden-Spanje; hij maakte León tot zijn hoofdstad; hij moest in 908 een opstand verduren van zijn vijf zoons; hij deed troonsafstand na een opstand geleid door de graaf van Castilla
909-914	Koning García I	?-?	Perez	Corte de León
914-924	Koning Ordoño II	?-924	Perez	Hij was koning van Galicia sedert 910; hij bezette met Sancho I van Navarra de bezittingen van de Banu Qasi; hij werd in 920 overwonnen bij Valdejunquera; hij zette de herovering van La Rioja voort ten gunste van de koning van Navarra (Nájera, 923)
924-925	Koning Fruela II	?-925	Perez	Koning van Asturias vanaf 910 en van León vanaf 924; hij lijfde León en Galicia in bij de dood van zijn broers
925-931	Koning Alfonso IV el Monje	?-932	Perez	-
931-951	Koning Ramiro II	?-951	Perez	Koning van León; hij overwon in 939 de Moren in Simancas
951-956	Koning Ordoño III	?-956	Perez	Hij leed onder verschillende opstanden, bruikbaar voor graaf Fernán González van Castilla
956-958	Koning Sancho I	?-966	Perez	Hij kwam terug (zie hierna)
958-960	Koning Ordoño IV el Malo	?-962	León	Hij werd tot koning gekozen met steun van de adel van León en van graaf Fernán González van Castilla, die hem in de steek liet
960-966	Koning Sancho I	?-966	Perez	Hersteld in zijn macht (zie hiervoor)
966-982	Koning Ramiro III	961-985	Perez	Koning van León; hij werd vervangen door Vermudo II
982-999	Koning Vermudo II [ook: Bermudo II]	?-?	Perez	-
999-1028	Koning Alfonso V el Noble	994-1027	Perez	Koning van León; zoon van Vermudo II; hij herwon de gebieden die ten tijde van al-Mansur verloren waren gegaan; hij verzamelde in 1020 in León de Cortes; hij vaardigde de Fuero de León uit
1028-1037	Koning Vermudo III [ook: Bermudo III]	?-?	Perez	-
1037-1065	Koning Fernando I el Magno	1017-1065	Asturias-León-Castilla-Navarra	Koning van Castilla, León en Navarra; hij was gehuwd met doña Sancha; hij streed met succes tegen de emirs van Toledo en Sevilla; na zijn dood werd zijn koninkrijk verdeeld onder zijn vijf kinderen
1065-1072	Koning Sancho II	?-?	Perez	-
1072-1109	Koning Alfonso VI	1042-1109	Perez	Koning van León (1065-1109) en van Castilla (1072-1109); tweede zoon en opvolger van Fernando I (H 1065); in Castilla was hij opvolger van zijn oudste broer Sancho II el Fuerte van Castilla (H 1072); na het overlijden van koning Sancho IV van Navarra in 1076 lijfde hij el País Vasco in; hij nam omstreeks 1077 de titel aan van Imperator totius Hispaniæ (Keizer van heel Spanje); hij ontnam in 1085 Toledo van de Moren, maar werd in 1086 door de Moren verslagen bij Zalaca; hij bevorderde de hervorming van Cluny; tijdens zijn regering had Rodrigo Díaz de Vivar (El Cid) de voogdij van het Moorse koninkrijk Zaragoza; in 1094 veroverde El Cid Valencia
1109-1126	Koningin Urraca	1077-1126	Asturias-León-Castilla	Koningin van Castilla en León; dochter van Alfonso VI; weduwe van Raymond van Bourgogne; zij huwde daarna met koning Alfonso I van Aragón, tegen de zin van haar edelen; zij kreeg berouw van het huwelijk; de paus verklaarde het huwelijk ongeldig; zij begon een oorlog tegen Aragón, die zij verloor
1127-1157	Koning Alfonso VII el Emperador	1105-1157	Asturias-León-Castilla	Koning van Castilla en León; zoon van koningin Urraca; hij nam de titel aan van keizer van de Spanjes
1157-1188	Koning Fernando II	1137-1188	Bourgondië	Zoon van Alfonso VII en jongere broer van koning Sancho III van Castilla; gehuwd met prinses Urraca van Portugal; hij was koning van León; hij had geschillen met Portugal en Castilla over de Moorse gebieden
1188-1230	Koning Alfonso IX	1166-1230	Bourgondië	Koning van León; zoon van Fernando II, neef van koning Alfonso VIII van Castilla; hij was gehuwd met diens dochter koningin Berenguela van Castilla; hij werd in 1188 koning van León en in 1217 van Castilla (na het overlijden van zijn vrouws broer koning Enrique I van Castilla), zodat hij de twee rijken kon herenigen; in 1188 riep hij een curia (Cortes) bijeen met vertegenwoordiging uit de steden; deze curia wordt gezien als het eerste parlement van Europa
1230-1252	Koning Fernando III el Santo	1199-1252	Bourgondië	Zoon van Alfonso IX en koningin Berenguela van Castilla; hij verenigde in 1230 Castilla en León definitief tot één koninkrijk; hij ontnam aan de Moren Cordova, Sevilla en Cadiz en verkreeg zo de heerschappij over heel Zuid-Spanje, met uitzondering van het koninkrijk Granada; hij stichtte de universiteit van Salamanca; feestdag: 30 mei
1252-1284	Koning Alfonso X el Sabio	1221-1284	Bourgondië	Koning van Castilla en León; zoon van Fernando III en Beatrix van Hohenstaufen; hij was tevens koning Alfons van Duitsland (1257-1272); hij huwde met Yolanda, dochter van koning Jaime I van Aragón; hij verenigde Murcia met Castilla; hij veroverde in 1263 onder meer Cádiz, Jerez, en Cartagena; hij omringde zich met Christelijke, Joodse en Mohammedaanse geleerden; hij deed de astronomische tabelen (de Alfonsische tabellen) en de eerste geschiedenis van Spanje maken en componeerde zelf 420 gezangen voor de Maagd; liet een beroemd wetboek opstellen; zijn zoon Fernando de la Cerda huwde met prinses Blanche van Frankrijk; zijn dochter Beatriz huwde met koning Alfonso III van Portugal
1284-1295	Koning Sancho IV el Bravo	1258-1295	Bourgondië	Koning van Castilla en León; zoon van Alfonso X; gehuwd met Maria de Molina; zijn dochter Beatriz huwde met koning Alfonso IV van Portugal
1295-1312	Koning Fernando IV l’Ajourné	1285-1312	Bourgondië	Zoon van Sancho IV; gehuwd met prinses Constance van Portugal; koning van Castilla en León; gedurende zijn minderjarigheid was zijn moeder, María de Molina, regentes; hij ontnam in 1310 Gibraltar van de Moren
1312-1350	Koning Alfonso XI el Justiciero	1312-1350	Bourgondië	Zoon van Fernando IV: gehuwd met prinses Maria (dochter van koning Alfonso IV van Portugal); koning van Castilla en León; hij versloeg in 1340 de Moren bij de Batalla de El Salado en veroverde in 1344 Algeciras
1350-1366	Koning Pedro el Cruel	1334-1369	Bourgondië	Zoon van Alfonso XI; gehuwd met Blanche de Bourbon; koning van Castilla en León; hij was een despotische vorst; hij liet verschillenden in zijn omgeving vermoorden; hij voerde oorlog tegen Aragón; zijn natuurlijke broer graaf Enrique van Trastamara eiste de kroon op (1366) en doodde hem na de overwinning van Montiel (in 1369 behaald dankzij de steun van Du Guesclin)
1366-1367	Koning Enrique II de Magnifieke of de Bastaard	1333-1379	Trastamara	Bastaardzoon van Alfonso XI, natuurlijke broer van Pedro (zie hiervoor); gehuwd met Juana
1367-1369	Koning Pedro el Cruel	1334-1369	Bourgondië	Hersteld in zijn macht (zie hiervoor)
1369-1379	Koning Enrique II de Magnifieke of de Bastaard	1333-1379	Trastamara	Bastaardzoon van Alfonso XI, natuurlijke broer van Pedro; koning van Castilla en León; hij was tevens graaf van Trastamara; hij doodde zijn halfbroer Pedro (zie hiervoor)
1379-1390	Koning Juan I	1358-1390	Trastamara	Koning van Castilla en León; zoon van Enrique II; achtereenvolgens gehuwd met Eleonora van Aragón (dochter van koning Pedro IV van Aragón) en Beatriz van Portugal; vader van koning Fernando I van Aragón; hij moest in 1385 Portugal afstaan ten gunste van koning Jan I van Portugal
1390-1406	Koning Enrique III el Enfermizo	1379-1406	Trastamara	Koning van Castilla en León; zoon van Juan I en Eleonora van Aragón; gehuwd met Catharina (dochter van Jan van Gent); tijdens zijn regering begon de verovering van de Islas Canarias (Canarische Eilanden)
1406-1454	Koning Juan II	1404-1454	Trastamara	Koning van Castilla en León; botsingen tussen de monarchie en de adel (Álvaro de Luna); hij was achtereenvolgens gehuwd met Maria van Aragón (dochter van koning Fernando I van Aragón); en Isabel van Portugal
1454-1474	Koning Enrique IV el Impotente	1425-1474	Trastamara	Koning van Castilla en León; zoon van Juan II en Maria van Aragón; hij huwde in 1440 met koningin Blanca II van Navarra, die hij in 1453 verstootte; hij was vervolgens gehuwd met Juana van Portugal; hij moest zijn halfzuster Isabel erkennen als zijn erfgename in plaats van zijn dochter Juana la Beltraneja, die ervan werd beschuldigd een onechte dochter te zijn (deze dochter huwde in 1470 met koning Alfonso V van Portugal)
1474-1504	Koningin Isabel I la Católica	1451-1504	Trastamara	Dochter van Juan II en Isabel van Portugal, halfzuster van Enrique IV; ze huwde in 1469 met koning Fernando II van Aragón; de echtelieden werden ‘los Reyes Católicos’ genoemd; door hun huwelijk werden de meeste koninkrijken van Spanje verenigd; ze streed met haar man tegen koning Alfonso V van Portugal, die Castilla was binnengevallen
1504-heden	-	-	-	[Zie verder onder Jaartallentabel Spanje]

Jaartallentabel Castilla top

Jaartallen	Vorst	" - ^	Huis	Bijzonderheden
739	-	-	-	Castilla werd een verdedigingsgebied van León
ca. 850-910	-	-	-	Castilla werd een graafschap, afhankelijk van León; graven: Nuño Nuñez Rodrigo Diego Rodriguez
923	-	-	-	Castilla werd een graafschap, onafhankelijk van León
923-970	Graaf Fernan Gonzalez	?-?	Gonzalez	Van 944-947 regeerde hij met Assur
970-995	Graaf Garcia I Fernandez	?-?	Gonzalez	-
995-1017	Graaf Sancho I	?-?	Gonzalez	-
1017-1028	Graaf Garcia II Sanchez	?-?	Gonzalez	-
1028-1035	Koning Sancho III Garcés	992-1035	Navarra	Hij was tevens koning Sancho III van Navarra en koning Sancho III van Aragón
1035-1065	Koning Fernando I el Magno	1017-1065	Jimenez	Koning van Castilla (1035-1065), León (1037-1065) en Navarra; gehuwd met Sancha van León; hij streed met succes tegen de emirs van Toledo en Sevilla; na zijn dood werd zijn koninkrijk verdeeld onder zijn vijf kinderen
1065-1072	Koning Sancho II el Fuerte	?-1072	Jimenez	Oudste zoon van Fernando I; hij streed tegen koning Sancho IV van Navarra; hij veroverde Galicia
1072-1109	Koning Alfonso VI	1040-1109	Jimenez	Tweede zoon van Fernando I; koning van León (1065-1109) en van Castilla (1072-1109); in León was hij opvolger van zijn vader, in Castilla van zijn broer Sancho II; hij was achtereenvolgens gehuwd met Constance en met Jimena Muñoz; na het overlijden van koning Sancho IV van Navarra in 1076 lijfde hij el País Vasco in; hij nam omstreeks 1077 de titel aan van Imperator totius Hispaniæ (Keizer van heel Spanje); hij ontnam in 1085 Toledo van de Moren, maar werd in 1086 door de Moren verslagen bij Zalaca; hij bevorderde de hervorming van Cluny; tijdens zijn regering had Rodrigo Díaz de Vivar (El Cid) de voogdij van het Moorse koninkrijk Zaragoza; in 1094 veroverde El Cid Valencia
1109-1126	Koningin Urraca	1077-1126	Jimenez	Dochter van Alfonso VI (uit zijn tweede huwelijk); koningin van Castilla en León; eerst gehuwd met Raymond van Bourgogne; na diens overlijden met koning Alfonso I van Aragón, tegen de zin van haar edelen; zij kreeg berouw van het huwelijk en begon een oorlog tegen Aragón, die zij verloor; het huwelijk werd nietig verklaard
1126-1157	Koning Alfonso VII el Emperador	1105-1157	Bourgondië	Zoon van koningin Urraca; koning van Castilla en León; hij was gehuwd met Berenguela van Barcelona; hij nam de titel aan van keizer van de Spanjes
1157-1158	Koning Sancho III	?-?	Bourgondië	Zoon van Alfonso VII; gehuwd met Blanche van Navarra
1158-1214	Koning Alfonso VIII el Noble	1155-1214	Bourgondië	Zoon en opvolger van Sancho III; koning van Castilla; hij versloeg in 1212 de Moorse Almohaden-dynastie bij Las Navas de Tolosa, wat hem een groot deel van Andalusië opleverde; hij huwde in 1170 met Eleanora van Aquitanië (dochter van koning Hendrik II van Engeland), die hem het hertogdom Gascogne aanbracht; hij stichtte in 1208 in Palencia de eerste Spaanse universiteit; zijn dochter Blanche huwde met koning Lodewijk VIII van Frankrijk; zijn dochter Urraca huwde met koning Alfonso II van Portugal; zijn dochter Berenguela huwde met koning Alfonso IX van León
1214-1217	Koning Enrique I	1204-1217	Bourgondië	Zoon van Alfonso VIII; koning van Castilla en León; hij stond onder voogdij van zijn zuster Berenguela en van Álvaro Núñez de Lara
1217	Koningin Berenguela	?-?	Bourgondië	Dochter van Alfonso VIII, dochter van Enrique I; gehuwd met koning Alfonso IX van León
1217-1252	Koning Fernando III el Santo	1199-1252	Asturias-León-Castilla	Zoon van koningin Berenguela van Casitilië en koning Alfonso IX van León; hij verenigde in 1230 Castilla en León definitief tot één koninkrijk; hij ontnam aan de Moren Cordova (1235), Sevilla (1248) en Cadiz en verkreeg zo de heerschappij over heel Zuid-Spanje, met uitzondering van het koninkrijk Granada; hij stichtte de universiteit van Salamanca; feestdag: 30 mei
1252-1504	-	-	Asturias-León-Castilla	[Zie verder onder Jaartallentabel Asturias-León]

Jaartallentabel Navarra top

Jaartallen	Vorst	" - ^	Huis	Bijzonderheden
810- 852	Koning Iñigo Arista	?-852	Iniguez	-
852-882	Koning García I Íñiguez	?-882	Iniguez	Zoon van koning Íñigo Arista van Pamplona; 842 Pamplona
882-905	Koning Fortun Garcés	?-?	Iniguez	-
905-925	Koning Sancho I Garcés	?-925	Jimenez	Koning van Pamplona; stichter van de Jimeno-dynastie; hij verloor in 917 van kalief Abderraman III
925-970	Koning García II Sanchez	?-?	Jimenez	Hij huwde in 925 met Endregoto Galíndez van Aragón
970-994	Koning Sancho II Garcés	?-994	Jimenez	Hij werd in 981 verslagen door al-Mansur; deze huwde met een van zijn dochters
994-1000	Koning García III el Temblón	?-1004	Jimenez	Hij was tevens graaf van Aragón
1000-1035	Koning Sancho III Garcés el Mayor	992-1035	Jimenez	Hij was tevens graaf Sancho III van Aragón; hij veroverde Castilla en León en was van 1028-1029 tevens koning Sancho III van Castilla; omdat hij over heel Christelijk Spanje regeerde liet hij zich rex Iberorum noemen; de verdeling van zijn landen over zijn vier kinderen leidde tot de verschillende koninkrijken Navarra, Castilla, Léon en Aragón
1035-1054	Koning García IV	?-?	Jimenez	Hij was gehuwd met Stefanie van Barcelona
1054-1076	Koning Sancho IV de Peñalén	1040-1076	Jimenez	Zoon van García IV; hij streed tegen koning Sancho II van Castilla
1076-1094	Koning Sancho V Ramirez	1043-1094	Jimenez	Hij was tevens koning Sancho I van Aragón
1094-1104	Koning Pedro I	?-?	Jimenez	-
1104-1134	Koning Alfonso I el Batallador	?-?	Jimenez	-
1134-1150	Koning García V Ramirez el Restaurador	?-?	Jimenez	Kleinzoon van El Cid; hij riep in 1134 de onafhankelijkheid uit van Navarra en streed om deze te behouden; hij bestreed ook de Moren en behaalde in 1147 de Slag bij Almería
1150-1194	Koning Sancho VI el Sabio	?-1194	Jimenez	Zoon van García V; hij was de eerste die de titel van Koning van Pamplona verving door die van Koning van Navarra
1194-1234	Koning Sancho VII el Fuerte	1154-1234	Jimenez	Zoon van Sancho VI; hij streed in 1212 bij Las Navas de Tolosa
1234- 1253	Koning Teobaldo I	?-?	Dinastia de Champaña	Kleinzoon van Sancho VI ; zoon van Thibaud de Champagne en Blanche van Navarra (dochter van Sancho VI en zuster van Sancho VII)
1253-1270	Koning Teobaldo II	?-?	Dinastia de Champaña	Oudste zoon van Teobaldo I
1270-1274	Koning Enrique I el Gordo	1238-1274	Dinastia de Champaña	Tweede zoon van Teobaldo I en broer van Teobaldo II
1274-1305	Koningin Juana I	1273-1305	Dinastia de Champaña	Dochter van Enrique I; zij huwde in 1285 met koning Filips IV van Frankrijk, waardoor Navarra Frans werd
1305-1314	Koning Felipe I el Bello	1268-1314	Dinastia de Francia	Hij was tevens koning Filips IV van Frankrijk
1314-1316	Koning Luis	1289-1316	Dinastia de Francia	Hij was tevens koning Lodewijk X van Frankrijk
1316	Koning Juan I	1316-1316	Dinastia de Francia	Hij was tevens koning Jan I van Frankrijk
1316-1322	Koning Felipe II	1291-1322	Dinastia de Francia	Hij was tevens koning Filips V van Frankrijk
1322-1328	Koning Carlos I el Bello	1294-1328	Dinastia de Francia	Hij was tevens koning Karel IV van Frankrijk
1328-1349	Koningin Juana II	1311-1349	Dinastia de Eurelix	Dochter van Luis; zij huwde met Felipe de Évreu
1349-1387	Koning Carlos II el Malo	1332-1387	Dinastia de Eurelix	Zoon van Juana II; hij was gehuwd met een dochter van koning Jan II van Frankrijk
1387-1425	Koning Carlos III el Noble	1361-1425	Dinastia de Eurelix	Zoon van Carlos II; hij was gehuwd met de dochter van koning Enrique II van Castilla; hij bemoeide zich met de Catalaans-Aragonese successieoorlog ten gunste van Fernando de Antequera
1425-1441	Koningin Blanca I	1386-1441	Dinastia de Trastamara	Gehuwd met koning Juan II van Aragón (=Juan I van Trastamara); na haar overlijden ontstond een burgeroorlog
1441-1479	Koning Juan II	1389-1479	Aragón	Weduwnaar van Blanca I; hij was tevens koning Juan II van Aragón; na de dood van zijn vrouw weigerde hij zijn zoon prins Carlos IV de Viana (1421-1461) op de troon van Navarra toe te laten, waarna een burgeroorlog ontstond (1451-1457) tussen zijn aanhangers (de agramonteses) en die van zijn zoon (de beaumonteses), waarbij hij uiteindelijk zijn zoon versloeg; na 1461 zette hij de strijd voort tegen zijn dochter Blanca II (1424-1464), die gehuwd was met koning Enrique IV van Castilla; van 1462 tot 1472 werd hij geconfronteerd met een opstand van de Catalaanse burgerij onder leiding van de Generalitat
1479	Koningin Leonor	1420-1479	Dinastia de Foix	Dochter van Juan II; zij was gehuwd met graaf Gastón IV van Foix; vanaf 1468 leefde ze in strijd met haar vader; ze werd gesteund door de beaumonteses; nadat ze in Tudela tot koningin was uitgeroepen overleed ze enkele dagen later
1479-1481	Koning Francis Febo	?- ?	Dinastia de Foix	-
1481-1512	Koningin Catalina	1468-1518	Dinastia de Foix	Zij huwde in 1484 met Juan III; zij neigde naar een Franse invloed, waardoor Castilla binnenviel en koning Ferdinand II van Aragón tot koning van Navarra werd uitgeroepen
1512-heden	-	-	Navarra	[Zie verder onder Jaartallentabel Spanje]

Jaartallentabel Aragón top

Jaartallen	Vorst	" - ^	Huis	Bijzonderheden
860-960	-	-	Aragón	Aznar Galindo García I Galindo Aznarez Arnar Galindez Galindo Aznarez
960-970	Graaf García I Sanchez	?-?	Navarra-Aragón	-
970-994	Graaf Sancho II Garcés	?-?	Navarra-Aragón	-
994-1000	Graaf García II	?-?	Navarra-Aragón	-
1000-1035	Graaf Sancho III Garcés el Mayor	992-1035	Navarra-Aragón	Hij was tevens koning Sancho III van Navarra en graaf Sancho III van Castilla
1035-1063	Koning Ramiro I	1000-1063	Jimenez	Natuurlijke zoon van Sancho III; hij ontving van zijn vader het graafschap Aragón en veranderde dit in een koninkrijk; hij begon de uitbreiding van Aragón en bezette Sobrarbe en Ribagorza
1063-1094	Koning Sancho V Ramirez	1043-1094	Jimenez	Zoon van Ramiro I; hij was tevens vanaf 1063 koning Sancho V van Navarra
1094-1104	Koning Pedro I	?-?	Jimenez	Oudste zoon van Sancho I; koning van Aragón en Navarra
1104-1134	Koning Alfonso I el Batallador	1073-1134	Jimenez	Tweede zoon van Sancho I; broer van Pedro I; koning van Aragón en Navarra; hij huwde met koningin Urraca van Asturias-León, waarna een strijd ontstond tussen Aragón en Asturias-León, die door hem werd gewonnen; hij streed tegen de Moren
1134-1137	Koning Ramiro II el Monje	1080-1157	Jimenez	Derde zoon van Sancho I; broer van Alfonso I; koning van Aragón; hij was monnik en bisschop en werd tot koning gekozen na de dood van zijn broer; hij trad af ten gunste van zijn zuster Petronila, waarna hij zich weer in het klooster terugtrok
1137-1163	Koningin Petronila	1136-1174	Jimenez	Zuster van Ramiro II; zij huwde in 1150 met graaf Ramon Berenguer IV van Cataluña, waardoor Aragón met Cataluña werd verenigd
1163-1196	Koning Alfonso II el Casto	1152-1196	Barcelona	Zoon van Petronila; hij was tevens graaf van de Provence (1166-1196); van 1162-1164 was zijn moeder regentes
1196-1213	Koning Pedro II	?-?	Barcelona	Zoon van Alfonso II; gehuwd met Maria de Montpellier
1213-1276	Koning Jaime I el Conquistador	?-?	Barcelona	Zoon van Pedro II; zijn dochter Yolanda huwde met koning Alfonso X van Castilla; 1231: Baleares; 1238: Valencia
1276-1285	Koning Pedro III	?-?	Barcelona	Zoon van Jaime I; gehuwd met Constance (kleindochter van keizer Frederik II van Duitsland); onder zijn regering werd het koninkrijk in het Middellandse-Zee-gebied uitgebreid; zijn dochter Isabel huwde met koning Dionysius van Portugal
1285-1291	Koning Alfonso III el Bienhechor	1264-1291	Barcelona	Oudste zoon van Pedro III; koning van Aragón en van Sicilië
1291-1327	Koning Jaime II	?-?	Barcelona	Tweede zoon van Pedro III; broer van Alfonso III; gehuwd met Blanche van Napels
1327-1336	Koning Alfonso IV le Débonnaire	1299-1336	Barcelona	Zoon van Jaime II; koning van Aragón; achtereenvolgens gehuwd met Theresia van Eutenze en Eleonora van Castilla
1336-1387	Koning Pedro IV el Ceremonioso	?-?	Barcelona	Zoon van Alfonso IV en Theresia van Eutenza; achtereenvolgens gehuwd met Maria van Navarra, Eleonora van Portugal en Eleonora van Sicilië; zijn dochter Eleonora van Aragón (geboren uit zijn derde huwelijk) huwde met koning Juan I van Castilla
1387-1395	Koning Juan I	1350-1396	Barcelona	Oudste zoon van Pedro IV en Eleonora van Sicilië; hij verloor Atenas (1388) en Neopatria (1391)
1395-1410	Koning Martin I	?-?	Barcelona	Tweede zoon van Pedro IV en Eleonora van Sicilië; broer van Juan I
1410-1412	-	-	-	Interregnum
1412-1416	Koning Fernando I le Juste	1380-1416	Trastamara	Zoon van koning Juan I van Castilla en Eleonora van Aragón; koning van Aragón en van Sicilië; gehuwd met Eleonora van Albuquerque; zijn dochter Maria was gehuwd met koning Juan II van Castilla
1416-1458	Koning Alfonso V el Magnánimo	1396-1458	Trastamara	Zoon van Fernando I; koning van Aragón en na 1442 tevens van Sicilië; hij veroverde Napels
1458-1479	Koning Juan II	1389-1479	Trastamara	Zoon van Fernando I en broer van Alfonso V; hij was achtereenvolgens gehuwd met Juana Enriquez en met koningin Blanca I van Navarra; hij was na dier dood in 1425 tevens koning Juan II van Navarra
1479-1516	Koning Fernando II el Católico	1452-1516	Trastamara	Hij was tevens koning van Sicilië (sinds 1468) en koning van Napels (sinds 1504); hij was gehuwd met koningin Isabel I van Castilla; door dit huwelijk werden de meeste koninkrijken van Spanje verenigd
1516-heden	-	-	Trastamara	[Zie verder onder Jaartallentabel Spanje]

Jaartallentabel Cataluña top

Jaartallen	Vorst	" - ^	Huis	Bijzonderheden
801-820	Graaf Berà	?-?	Carolingio	Eerste graaf van Barcelona, benoemd door Ludovico Pío; hij was medestander van vrede met de moren, werd beschuldigd van verraad, afgezet en verbannen; het graafschap kwam onder Franse heerschappij
820-826	Graaf Rampón	?-?	Carolingio	-
826-832	Graaf Bernardo I de Septimania	?-?	Carolingio	Eerste regeerperiode
832-835	Graaf Berenguer I de Tolosa	?-?	Carolingio	-
835-844	Graaf Bernardo I de Septimania	?-?	Carolingio	Tweede regeerperiode
844-848	Graaf Sunifredo de Urgel-Cerdaña	?-?	Carolingio	-
848-850	Graaf Guillermo Usurpador	?-?	Carolingio	-
850-852	Graaf Alerán	?-?	Carolingio	-
852-858	Graaf Odalrico	?-?	Carolingio	-
858-864	Graaf Hunfrido	?-?	Carolingio	-
865-878	Graaf Bernardo II de Gotia	?-?	Carolingio	-
878-897	Graaf Vifredo I [ook: Guifré I] el Velloso	ca. 840-897	Casa de Barcelona	Graaf van Barcelona en andere graafschappen; hij organiseerde het bisdom Osona
897-911	Graaf Vifredo II [ook: Guifré II] Borrell	ca. 874-911	Casa de Barcelona	Zoon van Wifredo I; graaf van Barcelona, Gerona en Osona; hij was onderworpen aan het Karolingische rijk
911-947	Graaf Sunyer	?-?	Casa de Barcelona	936-943: Ermengol asociado al trono
947-992	Graaf Borrell II	915-992	Casa de Barcelona	Graaf van Barcelona, Gerona en Ausona, later ook van Urgel; hij onderhield goede betrekkingen met Córdoba; 947-966: Miró asociado al trono; 989-992: Ermengol I de Córdobo asociado al trono
992-1018	Graaf Ramón Borrell III	972-1017	Casa de Barcelona	Graaf van Barcelona, Gerona en Ausona; hij ondernam in 1010 een expeditie tegen Córdoba
1018-1035	Graaf Berenguer Ramón I el Jorobado	ca. 1006-1035	Casa de Barcelona	Hij zette de Reconquista voort; hij herbevolkte in 1026 Cervera; 1021-1026: Ermesenda Sancha asociado al trono
1035-1076	Graaf Ramón Berenguer I el Viejo	1023-1076	Casa de Barcelona	Hij leidde de expensie met laag-Ribagorza (1058-1063) en verkreeg de graafschappen Carcasona en Razés; 1035-1057: Ermesenda asociado al trono 1052-1071: Almodis de la Marca asociado al trono
1076-1082	Graaf Ramón Berenguer II Cap d’Estopes en graaf Berenguer Ramón II el Fratricida	1053-1082 ca. 1054-1099	Casa de Barcelona	Zoons van Ramón Berenguer I; Ramón Berenguer II werd vermoord
1082-1097	Graaf Berenguer Ramón II el Fratricida alleen	ca. 1054-1099	Casa de Barcelona	[Zie hiervoor]; hij heroverde Urgel en la Conca de Barberá; hij stierf tijdens de eerste kruistocht
1097-1131	Graaf Ramón Berenguer III el Grande	1082-1131	Casa de Barcelona	Zoon van Ramón Berenguer II; hij huwde met Dulce van Provence
1131-1162	Graaf Ramón Berenguer IV el Santo	1113-1162	Casa de Barcelona	Hij was van 1144 tevens regent over de Provence; hij huwde in 1150 met koningin Petronila van Aragón, waardoor Aragón met Cataluña werd verenigd; hij veroverde in 1148 Tortosa en in 1149 Fraga en Lérida
1162-1479	-	-	Cataluña	[Zie verder onder Jaartallentabel Aragón]

Jaartallentabel Spanje top

Jaartallen	Vorst	" - ^	Huis	Bijzonderheden
1479-1516	Koning Fernando V el Católico	1452-1516	Aragón	Hij was vanaf 1468 koning van Castilla; vanaf 1479 was hij koning Fernando II van Aragón; hij huwde in 1469 met koningin Isabel I van Castilla, waardoor de beide rijken sinds 1479 één koninkrijk vormden; hij veroverde in 1492 het laatste Moorse bezit in Granada, waarmee de Reconquista werd voltooid; hij veroverde in 1503 het koninkrijk Napels en in 1512 Zuid-Navarra; hij regeerde sinds 1492 ook over de bezittingen in Amerika; hij streefde naar onbeperkte koningsmacht; hij voerde de inquisitie in; hij consolideerde de Spaanse hegemonie in Italië
1504-1555	Koningin Juana la Loca	1479-1555	Castilla	Dochter van koningin Isabel I van Castilla en Fernando V; zij was gehuwd met Felipe el Hermoso (Filips de Schone), aartshertog van Oostenrijk, hertog van Bourgondië (zoon van keizer Maximiliaan I van Duitsland en Maria van Bourgondië, die tevens gravin Maria van Holland was); na de dood van haar man in 1506 werd ze dement; het regentschap werd uitgeoefend door Cisneros tot diens dood in 1516, vervolgens door haar vader, Fernando V; vanaf 1516 deelde haar zoon Carlos I de troon met haar
1504-1506	Koning Felipe I el Hermoso	1478-1506	Habsburg	Echtgenoot van Juana la Loca; hij was sinds 1482 heer van de Nederlanden (hij was graaf Filips II van Holland)
1516-1556	Koning Carlos I	1500-1558	Habsburg	Zoon van Felipe I en Juana la Loca; hij erfde in 1506 van zijn vader Spanje met de bezittingen in Italië (Milaan, Napels en Sicilië) en Amerika, alsmede de Nederlanden (hij was graaf Karel II van Holland); de Nederlanden vertrouwde hij toe aan landvoogdessen (te weten aan zijn tante Margaretha van Oostenrijk (1506-1530) en aan zijn zuster Maria van Hongarije (1530-1555)); in 1519 volgde hij zijn overleden grootvader keizer Maximiliaan I van Duitsland op als keizer Karel V van Duitsland (in 1530 werd hij door paus Clemens VII te Bologna tot keizer gekroond); in 1522 onderdrukte hij de opstand van de steden in Castilla; hij voerde in totaal zes oorlogen tegen Frankrijk (hij vocht tegen koning Frans I van Frankrijk en koning Hendrik II van Frankrijk); in 1527 nam hij paus Clemens VII gevangen; hij veroverde Tunis in 1535; hij bestreed de protestanten en overwon hen in de Slag bij Mühler in 1547, maar moest later toch godsdienstvrijheid toestaan; tijdens zijn regering veroverde Hernán Cortés Mexico terwijl Francisco Pizarro de veroving van Peru begon; Carlos I overleed in het klooster San Yuste in Extremadura
1556-1598	Koning Felipe II	1527-1598	Habsburg	Zoon van Carlos I en Isabella van Portugal; hij volgde zijn vader in 1554 op in Milaan, Napels en Sicilië, in 1555 in de Nederlanden (hij was Graaf Filips III van Holland) en in 1556 als koning van Spanje (inclusief de Amerikaanse bezittingen); hij beëindigde de oorlog met Frankrijk, die zijn vader begonnen was, in 1559 met de Vrede van Cateau-Cambrésis; hij liet het bestuur over de Nederlanden over aan zijn halfzuster Margaretha van Parma; hij versloeg in 1571 de Turken bij Lepanto; in 1580 veroverde hij Portugal, waarna hij (tevens) koning Filips I van Portugal was; zijn Armada, die tegen Engeland uitvoer, werd in 1588 vernietigd; in 1596 ging de staat bankroet; hij was achtereenvolgens gehuwd met 1. Maria van Portugal; 2. Mary Tudor; 3. Elisabeth de Valois; en 4. Anna van Oostenrijk; in 1598 schonk hij de Zuidelijke Nederlanden aan zijn dochter Isabella (geboren uit zijn huwelijk met Elisabeth de Valois), die Albrecht van Oostenrijk huwde (na 1521, toen laatstgenoemde kinderloos overleed, kwamen de Nederlanden terug aan Spanje); hij bouwde El Escorial, waar hij overleed
1598-1621	Koning Felipe III	1578-1621	Habsburg	Zoon van Felipe II en Anna van Oostenrijk; hij was tevens koning Filips II van Portugal; hij was gehuwd met Margerita van Styrië (zuster van keizer Ferdinand II van Duitsland); hij liet het bestuur over aan gunstelingen; zijn dochter Maria Anna huwde met keizer Ferdinand III van Duitsland
1621-1665	Koning Felipe IV	1605-1665	Habsburg	Zoon van Felipe III en Margerita van Styrië; hij was gehuwd met Mariana van Oostenrijk; zijn dochter Margaretha Theresia was gehuwd met keizer Leopold I van Duitsland; hij was aanvankelijk tevens koning Filips III van Portugal; hij liet Olivares en Luis de Haro regeren; hij verloor in 1640 Portugal en moest in 1648 de onafhankelijkheid van de Republiek der Verenigde Nederlanden erkennen bij de Vrede van Münster; hij moest in 1659, bij de Vrede der Pyreneeën, Artois, Roussillon en een stuk van Vlaanderen aan Frankrijk afstaan
1665-1700	Koning Carlos II el Hechizado	1661-1700	Habsburg	Zoon van Felipe IV; hij had een ziekelijke natuur; tot zijn meerderjarigheid was zijn moeder regentes; hij verloor in 1668 bij de Vrede van Aken (na de Devolutieoorlog) twaalf steden in de Spaanse Nederlanden aan koning Lodewijk XIV van Frankrijk; in 1678 bij de Vrede van Nijmegen (na de Hollandse Oorlog) verloor hij andere steden, Artois en Franche-Comté; hij was gehuwd met Mariana de Neoburgo (1667-1740); bij gebrek aan kinderen wees hij in zijn testament Filips van Anjou (een kleinzoon van koning Lodewijk XIV van Frankrijk) aan als zijn erfgenaam, wat leidde tot de Spaanse Successieoorlog
1700-1724	Koning Felipe V	1683-1746	Bourbon	Kleinzoon van koning Lodewijk XIV van Frankrijk (zoon van de Grand Dauphin Lodewijk van Frankrijk); hij was achtereenvolgens gehuwd met María Louisa Gabriela van Savoye (dochter van Victor Amadeus II van Sardinië) en Elisabeth Farnese van Parma; hij werd na de Spaanse Successieoorlog (in 1713 beëindigd met de Vrede van Utrecht) algemeen erkend als koning van Spanje; de politiek van zijn minister Alberoni leidde op 02.08.1718 tot de vorming van de viervoudige alliantie (Groot-Brittannië, Frankrijk, de Nederlanden en Oostenrijk), die hem een nederlaag bracht bij Passero; in 1739 verklaarde Engeland hem de oorlog in verband met zijn maritieme en koloniale expansie; hij benaderde Frankrijk en raakte betrokken bij de Oostenrijkse Successieoorlog
1724	Koning Luis	1707-1724	Bourbon	Oudste zoon van Filips V en Maria Louisa van Savoye; in 1722 huwde hij Louise Elisabeth (dochter van Filips II van Orléans); hij besteeg de troon toen zijn vader op 14.01.1724 te zijner gunste troonsafstand deed, maar stierf enkele maanden later (31.08.1724) aan de pokken
1724-1746	Koning Felipe V	1683-1746	Bourbon	Vader van Luis (zie hiervoor); na de dood van zijn zoon aanvaardde hij opnieuw de troon
1746-1759	Koning Fernando VI de Wijze	1713-1759	Bourbon	Zoon van Felipe V en van Marie-Louise van Savoye; hij tekende in 1748 de vrede van Aken; hij werd zwakzinnig
1759-1788	Koning Carlos III	1716-1788	Bourbon	Derde zoon van Felipe V; hij was eerst koning van Napels en Sicilië (1735-1759); hij nam deel aan de Amerikaanse Bevrijdingsoorlog; hij was een verlicht despoot; hij verbond zich met Frankrijk, waardoor hij in botsing kwam met Groot-Brittannië en Portugal; hij ondernam verschillende hervormingen, die echter geen stand hielden; hij voerde overigens een sterk binnenlands beleid, waardoor hij als een van de betere koningen van Spanje wordt beschouwd
1788-1808	Koning Carlos IV	1748-1819	Bourbon	Zoon van Carlos III; hij sloot in 1797 een verbond met het revolutionaire Directoire in Frankrijk, hetgeen leidde tot oorlog met Groot-Brittannië; hij werd door zijn zoon Fernando VII tot aftreden gedwongen; hij riep keizer Napoleon I van Frankrijk te hulp en stond aan hem zijn kroon af; hij trok zich aanvankelijk terug in Compiegne, later in Rome, waar hij overleed
1808	Koning Fernando VII	1784-1833	Bourbon	Hij dwong in 1808 (bij de opstand van Aranjuez) zijn vader Carlos IV tot aftreden; hij werd door keizer Napoleon I van Frankrijk naar het kasteel van Valençay gebracht; hij werd later opnieuw koning
1808-1813	Koning Joseph	1768-1844	Bonaparte	Oudste broer van keizer Napoleon I van Frankrijk; hij was koning van Napels van 1806 tot 1808
1814-1833	Koning Fernando VII	1784-1833	Bourbon	Hij was reeds in 1808 koning; hij keerde in 1814 terug uit zijn Franse ballingschap en regeerde sindsdien absolutistisch; hij moest in 1820 na een opstand onder leiding van Riego de liberale constitutie van 1812 aanvaarden; deze kon hij in 1823 weer opheffen door Franse tussenkomst; hij verloor de Latijns-Amerikaanse kolonies; hij gaf door verandering van de troonopvolging (opheffing van de in 1713 door Felipe V ingevoerde Salische wet), ten gunste van zijn dochter Isabel en ten laste van zijn broer Don Carlos Maria Isidoro (1788-1835), aanleiding tot de Eerste Carlistenoorlog (1833‑1840)
1833-1868	Koningin Isabel II	1830-1904	Bourbon	Eigenlijk genaamd Maria-Louise; gedurende haar minderjarigheid waren regenten haar moeder, María Cristina de Borbón (1833-1841), en later generaal Espartero (1841-1843); zij was gehuwd met María Fernando Francisco de Assissi; wegens haar absolutisme stonden enkele militairen uit Cádiz tegen haar op; haar leger werd bij Córdoba verslagen, waarna zij naar Parijs vluchtte (men spreekt van de Revolución Gloriosa)
1868-1871	-	-	-	Regentschap door Francisco Duque de la Torre Serrano y Dominguez (voormalig minnaar van Isabel II); hij werd bijgestaan door Prim, opperbevelhebber van de strijdkrachten; dezen vroegen tevergeefs aan oud-dictator Baldomero Espartero, de Franse graaf van Montpensier en de Pruisische prins Leopold von Hohenzollern-Sigmaringen om de Spaanse troon te bestijgen
1871-1873	Koning Amadeo	1845-1890	Savoye	In november 1870 werd Amadeo van Savoye, Hertog van Aosta (tweede zoon van koning Victor Emanuel II van Italië) door de Cortes tot koning gekozen (onder protest van de carlisten en de aanhangers van Alfonso, zoon van Isabel II); hij werd beëdigd op 02.01.1871; kort daarna liet Carlos María de los Dolores (een neef van de broer van Fernando II) zich uitroepen tot koning Carlos VII, gesteund door el País Vasco en Navarra; hierna deed Amadeo afstand van de troon in februari 1873
1873-1874	[Eerste Republiek]	-	-	Na de troonsafstand door Amadeo werd de republiek uitgeroepen; presidenten waren vervolgens: Estanislao Figueras (progressief-liberaal); Francisco Pi i Margall (extreem federalistisch); Nicolás Salmerón (gematigd federalistisch); en Emilio Castelar y Ripoll (conservatief); de chaos was groot en vele Spanjaarden emigreerden naar Zuid-Amerika; in 1874 marcheerde generaal Manuel Pavía (een paladijn van Isabel II) met een leger het al ontbonden parlement binnen om een einde te maken aan de republiek
1875-1885	Koning Alfonso XII el Pacificador	1857-1885	Bourbon	De monarchie werd hersteld door het pronunciamiento op 29.12.1874 van generaal Arsenio Martínez Campos in Sagunto; Alfonso XII werd koning in januari 1875; hij maakte in 1876 een einde aan de Carlistenopstand (Tweede Carlistenoorlog, 1873-1876) van Don Carlos= kleinzoon Don Carlos Maria de Los Dolores Juan; hij huwde in 1878 met zijn nicht María de las Mercedes de Orleans; na dier overlijden huwde hij in 1879 met aartshertogin María Cristina de Habsburgo-Lorena van Oostenrijk; hij overleed jong aan tuberculose
1885-1886	Regentes María Cristina	1858-1929	Bourbon	Weduwe van Alfonso XII; zij was regentes voor haar nog ongeboren zoon
1886-1931	Koning Alfonso XIII	1886-1941	Bourbon	Postume zoon van Alfonso XII; hij werd koning op de dag van zijn geboorte; hij stond van 1886 tot 1902 onder regentschap van zijn moeder, María Cristina; hij huwde op 31.05.1906 met Victoria Eugénie von Battenberg (een kleindochter van koningin Victoria van Engeland) en overleefde op deze dag een bomaanslag; hij verloor in de Spaans-Amerikaanse Oorlog (1895-1898) Cuba, Puerto Rico, de Filipijnen en Spaans Micronesië aan Amerika; van 1923 tot 1930 was er een dictatuur van generaal Miguel Primo de Rivera; bij de omwenteling van 1931 (de verkiezingsoverwinning van de republikeinen) werd hij onttroond
[1931-1947]	[Tweede Republiek]	-	-	Niceto Alcalá Zamora Manuel Azaña y Diaz [Junta de Defensa] Francisco Franco
1947-1975	[Caudillo] Francisco	1892-1975	Franco y Bahamonde	Generaal Francisco Franco y Bahamonde (‘caudillo’ sedert 1939) herstelde in 1947 officieel de monarchie en benoemde zichzelf tot beschermer-regent voor het leven
1975-	Koning Juan Carlos	1938-	Bourbon	Kleinzoon van koning Alfonso XIII (en zoon van don Juan van Bourbon van Battenberg, graaf van Barcelona); hij huwde in 1962 met prinses Sofia van Griekenland (1938-), uit welk huwelijk drie kinderen werden geboren: 1. Elena (1963-), 2. Cristina (1965-) en 3. Felipe (1968-); door Franco werd hij op 23.11.1969 tot zijn toekomstige opvolger als staatshoofd benoemd (welke benoeming door zijn vader don Juan overigens tot 14.05.1977 werd betwist, aangezien deze zelf aanspraak maakte op de Spaanse troon); na zijn aantreden herstelde hij snel de democratie; tegen de verwachting van de militairen in distantieerde hij zich op 23.02.1981 van een poging tot staatsgreep (23-F), die mede daardoor mislukte; hiermee kreeg het democratiseringsproces in Spanje een flinke steun in de rug; op 22.05.2004 huwde zijn zoon kroonprins Felipe met doña Letizia Ortiz Rocasolano, uit welk huwelijk twee kinderen werden geboren: 1. Leonor (2005-) en 2. Sofía (2007-)

Vorstennamen top

Hieronder volgt een alfabetische lijst van vorstelijke voor- en bijnamen in het Spaans met achter elke naam de vertaling ervan in het Nederlands.

Alarico	Alarik
Alfonso	Alfons(us) of Alphons(us)
Amadeo	Amadeüs
Amalarico	Amalarik
Asturias	Asturië
Ataúlfo	Athaulf of Adolf
Beatriz	Beatrix
el Bienhechor	de Weldoener
Berenguela	Berengaria
Carlos	Karel
Castilla	Castilië
el Casto	de Kuise
Catalina	Catharina
Cataluña	Catalonië
el Católico	de Katholieke [man]
la Católica	de Katholieke [vrouw]
el Ceremonioso	de Plechtige
el Cruel	de Wrede
el Emperador	de Keizer
el Enfermizo	de Ziekelijke
Enrique	Hendrik
Eurico	Eurik
Felipe	Filips of Philips
Fernando	Ferdinand
el Gordo	de Dikke
el Grande	de Grote
el Hechizado	de Behekste
el Hermoso	de Schone
el Impotente	de Onvermogende
Isabel	Isabel(la) of Elisabeth
Juan	Jan of Johan(nes)
Juana	Johanna
el Justiciero	de Rechtvaardige
Leonor	Leonora of Eleonora
la Loca	de Waanzinnige
Luis	Lodewijk
el Magnánimo	de Grootmoedige
el Magno	de Grote
el Malo	de Slechte
el Monje	de Monnik
el Noble	de Edele
Ostrogodos	Oostgoten
el Pacificador	de Vredestichter
el País Vasco	het Baskenland
Pedro	Peter
los Reyes Católicos	de Katholieke Koningen
Rodrigo	Roderik
el Sabio	de Wijze
el Santo	de Heilige
Teodorico of Teodoredo	Theodorik
Umayyades	Omayaden
Vermudo	Bermudo
el Viejo	de Oude
Visigodos	Westgoten

Externe links top

v Voor een stamboom van het Spaanse koningshuis zie men op de internetsite van het Spaanse koninklijk huis: Genealogía de la Familia Real.

v Zie ook www.monarquiahispanica.com.

free webmaster utilities