Zang: E. ten Berge, Orgel: I. Meyburg – Mostert, Voorgangster G.A. Voerman – van Haselen

De organiste speelt zachtjes - de eerste tien minuten, Edy zingt dan Ombra mai fu, en dan orgel, en dan O du mein Trost tegen tien voor.

Als de kist wordt binnengedragen, (door de voordeur!) zingt hij Dank sei Dir, Herr....

v. Wij zijn hier om recht te doen aan het leven van Gerrit van den Heuvel.
Wij willen danken, voor het goede dat hij ons heeft gebracht. Voor het goede dat hij ons te zeggen had.
Daarom willen we met U en met elkaar onze herinneringen delen.

Maar wij ontsteken allereerst de kaarsen aan het licht van de Paaskaars, die ons er voortdurend aan herinnert dat Jezus de dood heeft overwonnen.

Wij willen op deze plek de herinnering aan Gerrit met elkaar delen. We gaan hem niet heilig verklaren, maar hij was een kleurrijke figuur. Een boswachter, dachten de schoolkinderen. Vanwege zijn kleding. Hij was voor alles een harde werker, een bouwheer die hechtte aan kwaliteit, een hersteller, maar geen bruggenbouwer. Het compromis was voor hem een moeilijk begrip. Een fantastische man om mee samen te werken, want je kon op hem bouwen, en een dwarskop eerste klas als je het niet met hem eens was.
Zo hebben we hem leren kennen. Familie en vrienden willen daar uiting aan geven, en mocht er straks nog iemand kort iets willen toevoegen, steek dan rustig uw hand op, of deel het met ons bij de condoleance.

Mag ik eerst zijn vrouw vragen om haar herinneringen met ons te delen?

’Lieve mensen, hartelijk welkom bij deze plechtigheid. Ik zie veel bekende gezichten. Ik zal proberen in het kort iets over Gerrits leven te vertellen.
Geboren op 3 april 1927 te Leerdam, als middelste van drie kinderen. Zijn ouders hadden een transportbedrijf Dat ging toen nog met paard en wagen. De crisisjaren heeft hij  niet erg bewust meegemaakt. Hij bezocht in die tijd de school met den Bijbel, waar hij alleen maar nare herinneringen aan overhield. Strenge discipline, tucht, en geen goede opvang voor kinderen die juist een aparte aanpak nodig hadden zoals hij. Gerrit zei altijd ‘Tijdens de geboorte is er bij mij in de hersenen iets geknapt’. Als gevolg hiervan was hij linkshandig. Aan zoiets werd in die jaren geen enkele aandacht besteed, of het moest zijn in negatieve zin.
Daardoor ontwikkelde zich bij hem een taalstoornis, waarmee hij zijn hele leven heeft geworsteld.

Van de oorlogsjaren kon hij zich veel herinneren. Anecdotes uit die tijd kwamen te pas en te onpas aan bod. Helaas stierf zijn vader in 1941. Die vroege dood heeft Gerrit zich erg aangetrokken. Volgens de verhalen was vader goed en lief voor de kinderen; ze mochten volop kind zijn, spelen, en ze werden betrokken bij het omgaan met de dieren die de familie voor het bedrijf nodig had en bij de dieren die in en om het huis rondliepen.
Moeder van den Heuvel hertrouwde na 2 jaar met een broer van Gerrits vader, waardoor de familienaam dezelfde bleef. Het bedrijf was verkocht.
Er werden geen kinderen meer geboren.
Oom-stiefvader, zoals Gerrit hem altijd noemde, was een heel andere type dan zijn eigen vader. Veel werd de kinderen verboden: fietsen, spelen, tekenen op Zondag kerstboom etc.
Stiefvader liep de ‘zware’ kerken van Leerdam af. Van de Lutherse Kerk moest hij niets hebben. Op zijn sterfbed moet hij nog een ommezwaai gehad hebben.

Gerrit moest na de lagere school al snel ‘aan de slag’. Hij begon als halfwas timmerman-meubelmaker. Hij had de drang zich verder te willen ontwikkelen. Door veel studie en zelfdiscipline heeft hij zich uiteindelijk opgewerkt tot architect. In die functie heeft hij vele jaren gewerkt en veel goeds tot stand gebracht.

In de jaren waarin ik hem als partner meegemaakt heb heeft hij zich ontplooid als een uniek werkmens, die zich ten volle inzette voor zijn klanten. Geen moeite was hem te veel om het iemand naar de zin te maken.

Bij ons in Zaltbommel is er bijna geen straat waar Gerrit niet één of meer panden gerestaureerd heeft. Zijn levenswerk is ongetwijfeld herstel ‘kasteel Amersoyen’, in de oorlog verwoest, waar hij bijna 16 jaar mee doende is geweest.
Hij bleef steeds opdrachten krijgen. Ook de laatste jaren kwamen ze binnen. Gerrit kon geen nee zeggen. ‘Je moet immers blijven werken tot je dood’.
Toch maakte hij ook nog wel tijd voor zijn hobby’s: geschiedenis en in het bijzonder kerkgeschiedenis, je kon hem er alles over vragen.
Verder ging hij graag op reis. Duitsland en met name het Rijnland had zijn grote voorkeur. Hij was in Rusland om daar een kerk te bouwen Hij genoot met volle teugen van de natuur en van de cultuur van dat land. Toch was hij het liefste thuis  te knutselen te rommelen met zijn eigen spulletjes.
De laatste jaren had Gerrit veel moeite met alle veranderingen en vernieuwingen op technisch, politiek, ambtelijk en godsdienstig gebied. Met name de ontwikkeling op het kerkelijk terrein in Nederland baarde hem zorgen. Zijn levensvreugde werd hierdoor sterk ingeperkt. Mevrouw Laansma komt daar nog over te spreken.
In vrede is Gerrit heengegaan. Jij hoeft zich no over allerlei zaken geen zorgen meer te maken.
Ik wil eindigen met een gedicht van Ds. André Troost uit Heusden:

Geloof, Hoop en Liefde, gebaseerd op de bekende tekst uit  1 Corinthe 13, die ook onze trouwtekst  was!

Een kruis, een anker en een hart,
symbolen voor het leven:
wie in geloof en hoop volhardt
leert liefde door te geven.

Het kruis is toonbeeld van geloof,
belofte, onomwonden:
al is uw schuld ook nog zo groot,
vergeven zijn uw zonden.

Het anker is de vaste hoop,
onzichtbaar, onder water,
op God geworpen in de doop:
rotsvast, voor nu en later.

Het hart?
Dat klopt voor al wat leeft,
het is de hoogste gave –
en wie het kruis als anker heeft
krijgt liefde als een haven.

André F. Troost’

En dan spreekt zijn neef Chris van den Heuvel…

’Geachte familie, vrienden en bekenden.

Wij zijn hier bijeen om een uniek mens de laatste eer te bewijzen. Gerrit van den Heuvel
echt een uniek mens.
Hij was mijn oom, een broer van mijn vader die reeds lange tijd van ons is heengegaan.
Hij heeft mij veel over die tijd verteld. Vertellen was zijn lust.
Aan ieder die interesse toonde kon hij vertellen over architectuur en kerkgeschiedenis.
Hij is een mens die is opgeklommen vanaf de werkvloer tot opzichter van bouwwerken die onder monumenten zorg vielen. Dan middels zelfstudie tot architect met tekenen en ontwerpen van diverse bouwwerken.
Zowel monumentale als hedendaagse ontwerpen.
Ik heb vele malen met hem discussies gevoerd over hoe ver wij konden gaan met het uitvoeren van de wens van de klant.
Hij had altijd zijn vaste opmerking, jullie kunnen het wel willen maar ik moet het maar rond zien te krijgen bij de officiële instanties.
Prachtig die discussies, vol leven en vuur.
Toch was er altijd weer het respect wederzijds.
En ook weer die interesse in elkaars gedrevenheid om iets te bereiken. Altijd op vrijdagmiddag was hij er aan het eind van de middag,
Om een vers kopje koffie te drinken op kantoor, en dan met de jongens die voor ons werken toch weer een praatje te maken.
Veel gepraat over Polen soms ook in het Duits met de jongens aangevuld met krantenknipsels en kaartfragmenten.
Als hij er een keer niet was kwam altijd de vraag, ik heb ome Gerrit gemist.
Hij heeft ook veel over zijn zelfstudie in de theologie verhaald. Hij wist vele mensen te boeien met zijn verhalen.
Dat hij een kerk had gebouwd in Rusland, en voor een kerk in Bulgarije alle plannen had gemaakt.
Ik zei altijd tegen hem, nee alleen getekend niet gebouwd. Dan hadden we weer plezier, hij zei steenvast: om het te kunnen tekenen moet je het gebouwd hebben in je hoofd.

Die discussies mis ik nu al.
Hij zei altijd ik ga door tot ik niet meer kan.
Dat heeft hij waargemaakt tot in de laatste week van zijn leven heeft hij gewerkt om mensen te helpen en van advies te voorzien.
Echt een uniek mens.
Als hij soms zelf niet kon dan reed zijn vrouw, die hij daartoe overhaalde.
Het tekenen, en zijn kennis van theologie en kerkgeschiedenis waren zijn lust en zijn leven.
Hij heeft ook wel eens geopperd om een familie reunie te organiseren maar daar is hij niet meer aan toegekomen.
Zijn tijd was te kort.
Ook iets moois van hem was dat hij altijd zei, hoe oud denk je dat ik ben?
De meeste mensen zeiden rond de 70. Hij liet ze altijd in die waan.
Veel mensen wisten dan ook niet dat hij al 81 jaar was.
Wij verliezen in hem niet alleen een familielid of vriend maar bovenal een uniek mens.
Hij wilde altijd alles weten en deelde graag zijn visie over van alles en nog wat met andere mensen.
Kortom hij zal bij iedereen in gedachten achter blijven als dat unieke mens.
Ieder heeft hem gekend zoals hij was. Een uniek mens.
Ik zal hem missen, we deden veel dingen met elkaar en voor elkaar. Ondanks onze soms best heftige discussies was er altijd
toch weer het wederzijdse respect.
Dat zal ik ook nooit vergeten.
En ik denk met mij vele mensen.
Ome Gerrit ik weet zeker dat je nu de welverdiende rust gevonden hebt.
Je wilde nog zoveel, maar de tijd was je niet meer gegund.
In mijn gedachten blijf je leven.

Rust in vrede en heel veel dank.’

Namens de Evangelisch Lutherse kerk in Heusden: mevrouw Laansma.
Met Gerrit van den Heuvel verliest de Lutherse kerk in Nederland een van haar kleurrijkste en markantste leden. Hij was een toegewijd - om niet te zeggen: gedreven Lutheraan die zich met hart en ziel inzette voor de gemeente. Of het nu ging om onderhoud en restauratie van ons schattige kerkje in Heusden of andere Lutherse kerkgebouwen in Nederland. Of het nu ging om het nauwgezet verzorgen van de nieuwsbrief of het innen van de collectes: Gerrit was altijd paraat.

Toen wij een paar jaar geleden lid werden van de kleinste Lutherse gemeente in Nederland, die in Heusden, gaf hij ons als welkomstgeschenk een houten Lutherroos, waarschijnlijk eigenhandig gemaakt in zijn werkplaats achter het huis, waar hij ook uit ontmantelde projectielen een fraai glimmend koperen doopvont voor onze kerk vervaardigde.
Gerrit was vlijtig en zeer vitaal. Hij wilde sterven in het harnas, net als een van zijn ooms die hij zeer bewonderde. Dat is hem gelukt. Twee weken geleden heeft hij zijn laatste bouwproject afgerond.
Hij had een voorliefde voor ambachtelijke kwaliteit. Dat bleek uit zijn ontwerpen, degelijk en stoer; hij deed bij voorkeur houtskeletbouw. Het bleek ook uit zijn kleding: onverwoestbare folklorekostuums die hij betrok uit Koblenz. In die kleding reed hij door Zaltbommel - op juist weer een geavanceerde high techfiets - en stopte dan een van zijn vlugschriften bij ons in de bus.

Trouw aan zijn denkbeelden voer hij een heel eigen koers binnen onze gemeente. Zijn wonderlijk vaste overtuigingen en grote kennis van met name de kerkgeschiedenis verspreidde hij in groene schriftjes, waarin hij de Lutherse traditie idealiseerde. In zijn laatste epistel vergeleek hij het Lutheranisme met het Calvinisme, uiteraard kwam in zijn ogen het Lutheranisme er  beter van af. Hij was fel gekant tegen het opgaan van de Lutherse kerk in de PKN en ook nadat dit een feit was, voerde hij er actie tegen. Hij hield niet op te benadrukken dat in Nederland de Lutherse kerk weliswaar de kleinste PKN-partner was, maar op mondiaal niveau een wereldkerk.

Tot ongeveer een jaar geleden was Gerrit kerkrentmeester in Heusden. Hij vervulde die plicht consciëntieus, zij het in een tamelijk onnavolgbaar boekhoudsysteem. Onder het motto dat de computer een duivelse uitvinding was, hield hij het digitale tijdperk zorgvuldig buiten de deur. Voor het reken- en tekenwerk van bouwwerken wist hij wel professionals in te huren, maar  het kerkrekenwerk deed hij zelf. Met de hand. Trouwhartig vulde hij onverhoopte negatieve kastekorten uit eigen zak aan. In dat opzicht was hij goudeerlijk.
Wij hebben hem tenslotte verdriet moeten doen door hem te vragen om het kerkrentmeesterschap uit handen te geven. (Zijn kerkelijk uiterste termijn zat er op). Het was voor hem aanleiding om onze piepkleine gemeente te verlaten en weer terug te keren naar de gemeente waar zijn moeder lange tijd kosteres was geweest, en later zijn zuster. De kerk vanwaar hij vandaag wordt begraven, in Leerdam.

Gerrit heeft zijn rust gevonden. Wij hebben hem altijd gewaardeerd in hoe en wie hij was. Een rechtzinnige en eigenzinnige Lutheraan. Een trouwe ziel. Een harde werker.
Jeannette, voor jou zal het wennen zijn zonder Gerrit. We wensen je sterkte voor de momenten van stilte die je ongetwijfeld ook zult ervaren. We houden contact.

Edy zingt nu Ombra mai Fu, want de partituur van Bist du bei mir ligt nog thuis. Dat kan gebeuren.
……
En zo zijn we hier allemaal met onze eigen herinneringen aan een bijzondere man, die de kerk wereldwijd heeft willen dienen. 

Wij zijn hier nu dan ook in de kerk van zijn jeugd bij elkaar in de Naam van de Vader en de Zoon en de Heilige Geest.
Amen

Onze Hulp is in de Naam van de Heer
die hemel en aarde gemaakt heeft.

Hem vragen we dan ook:
Heer, vergeef ons al wat wij misdeden
en laat ons weer in vrede leven
Amen.

Zo lief had God deze wereld, dat Hij Zijn eniggeboren Zoon gegeven heeft, opdat ieder die in Hem gelooft aan het verderf ontkomt, en eeuwig leven hebben mag!

Het is met het oog op dat eeuwig leven dat we verder kijken dan de dood, en dat we luisteren naar Edy ten Berge, die zingt:

O Du mein Trost und süßes Hoffen,
lass mich nicht länger meiner Pein!
Mein Herz und Seele sind Dir offen,
o Jesu, ziehe bei mir ein!
Du Himmelslust, Du Erdenwonne,
Du Gott und Menschen, Du Morgenglanz,
ach komm, Du teure Gnadensonne,
durchleuchte meine Seele ganz!

O Heiland, stille mein Verlangen
mit deines Kommens Seligkeit.
Voll Demut will ich Dich empfangen,
mein Herz und Seele sind bereit,
mein Denken, Herr, und all mein Sinnen
ganz Deinem teuren Dienst zu weihn;
o lass mich Deinen Trost gewinnen,
o Jesu, ziehe bei mir ein!
(Wilhelm Osterwald (1820 - 1887)) (Liedboek der Kerken  118)

Laten we de Heer aanroepen om ontferming nu wij bedroefd zijn om het heengaan van Gerrit, die voor ieder van ons een bijzondere persoon was,
maar laten wij ook dag aan dag Zijn Naam prijzen,
want aan Zijn liefde en barmhartigheid komt geen einde!


Gebed
Heer, onze gevoelens zijn gemengd: we zijn dankbaar voor het lange, werkzame leven van Gerrit, maar er waren ook harde woorden over en weer, en we zijn verdrietig omdat wij hem nu moeten missen. Wees ons nabij, zoals U hem nabij bent, nu, in dit uur, en alle dagen van ons leven…
Door Jezus Christus, onze Heer.
Amen.

De eerste lezing bestaat uit enkele verzen uit Psalm 90: 1- 6, 12, 16 en 17
Die heb ik gekozen, omdat voor Gerrit het voorgeslacht zo belangrijk was. Geschiedenis was zijn hobby. Maar in die geschiedenis zag hij niet alleen mensen, maar ook sporen van God. En als God geen zegen geeft, zwoegen de bouwers tevergeefs, dat wist hij goed. Daarom eindigt de lezing met een gebed om die zegen op ons werk.

1 Een gebed uit de bundel van de profeet Mozes.

Heer, U bood ons beschutting
van geslacht op geslacht.
2 Vóór de bergen ontstonden,
vóór U de aarde schiep, was U al God.
U bent God, alle eeuwen door.
3 Als U zegt: ‘Word weer stof, jullie zwakke mensen,’
dan worden zij weer stof.
4 Want voor U zijn duizend jaar niet méér dan een dag,
niet méér dan het laatste uur van de nacht:
in een oogwenk voorbij!
5 U vaagt ons mensen weg,
zoals de ochtend de dromen.
We zijn niet meer dan gras:
zó schiet het op, zó verwelkt het,
6 ’s morgens bloeit het,
tegen de avond is het dor en droog.

12 Verdiep ons inzicht, leer ons zó onze dagen tellen.

16 Laat ons, Uw dienaars, Uw grootse daden zien
en laat ook onze kinderen Uw grootheid ervaren.
17 Heer, onze God, toon ons genegenheid,
dan zal het goed zijn wat we doen,
dan zal het stand houden..

De psalmist leert ons: Al ga ik door een dal van doodsschaduwen, ik vrees geen kwaad,
want Gij, o Heer, zijt bij mij. Halleluja!


Wij zingen het lied dat bij die psalm hoort, het lied van de goede herder, die weet wat we nodig hebben, en wanneer we het nodig hebben… en beter dan we dat zelf weten. Gezang 14


De Heer is mijn Herder! Hij waakt voor mijn ziel,
Hij brengt mij op wegen van goedheid en zegen,
Hij schraagt me als ik wankel, Hij draagt me als ik viel.

De Heer is mijn Herder!  Al dreigt ook het graf,
geen kwaad zal ik vrezen,  Gij zult bij mij wezen;
o Heer, mij vertroosten  Uw stok en Uw staf!

De Heer is mijn Herder! Hem blijf ik gewijd!
'k Zal immer verkeren   in 't huis mijnes Heren:
zo kroont met Haar zegen   Zijn liefde me altijd.

Dan mag ik U vragen om op te staan, als U dat kunt natuurlijk, om te luisteren naar het  heilig Evangelie, waar de Heer Zelf tot ons spreekt:
Lucas 9: 18-26

Hiervoor staat hoe koning Herodes hoort over Jezus, en hij hoort ook dat mensen zeggen, dat dit eigenlijk  Johannes de Doper is, die Herodes heeft laten ombrengen, en dat die is opgestaan uit de dood… Herodes raakt daar erg van in de war en wil de Heer in handen krijgen…  Dan gaat het na het wonder van de broden en de vissen zó verder:
18 Toen Jezus eens aan het bidden was en alleen de leerlingen bij Hem waren, stelde Hij hun de vraag: “Wie zeggen de mensen dat ik ben?”
19  Ze antwoordden: ‘Johannes de Doper, maar anderen zeggen Elia, en weer anderen beweren dat een van de oude profeten is opgestaan.’
20  Hij zei tegen hen: “En wie ben Ik volgens jullie?” Petrus antwoordde: ‘De door God gezonden Messias.’
21  Hij beval hun op strenge toon dat tegen niemand te zeggen.
22  Hij zei: ‘De Mensenzoon zal veel moeten lijden en door de oudsten, de hogepriesters en de schriftgeleerden worden verworpen en gedood, maar op de derde dag zal Hij uit de dood worden opgewekt.’

23  Tegen allen zei Hij: ‘Wie achter Mij aan wil komen, moet zichzelf verloochenen en dagelijks zijn kruis op zich nemen en Mij volgen.
24  Want ieder die het leven wil behouden, zal het verliezen; maar wie het leven verliest omwille van Mij, zal het behouden.

25  Wat heeft een mens eraan als die de hele wereld wint, maar zichzelf verliest of schade toebrengt?
26  Wie zich schaamt voor Mij en Mijn woorden, zal merken dat de Mensenzoon zich ook voor hem en voor haar schaamt, wanneer Hij komt in de stralende luister die Hemzelf, de Vader en de heilige engelen omgeeft.
Tot hiertoe het Evangelie. 
Zalig die het woord van God horen en er gehoor aan geven!


Overdenking

GENADE ZIJ U EN VREDE VAN GOD
ONZE VADER EN VAN JEZUS CHRISTUS,
ONZE HEER, DOOR DE HEILIGE GEEST.

Lieve mensen,
We zeiden het al: we gaan Gerrit niet heilig verklaren. Dat hoeft ook helemaal niet. Dat heeft God al gedaan, lang geleden, bij zijn doop. Gerrits grote idool Maarten Luther heeft dat goed begrepen: Gods werkelijkheid staat altijd dwars op de onze. En terwijl wij van elkaar en van onszelf weten, dat het bouwwerk van ons leven absoluut niet klopt met Gods bestek, met Gods oorspronkelijke bouwplan, zegt God: “En toch is het goed. Ik wil er iets goeds in zien, en Ik zie er iets goeds in.”
Want God kijkt met ogen vol liefde, en daardoor ziet Hij wat wij niet zien, hoort Hij, wat wij niet horen.
Broeder Maarten zei: Door Gods genade zijn wij tegelijkertijd zondaar én gerechtvaardigd.

Dat we zondaar zijn, dat weten we zelf wel, daar hebben we een ander niet voor nodig om ons dat te vertellen, en dat Gerrit vaak de plank mis sloeg als zijn vurige liefde voor de Lutherse kerk zijn blik vernauwde en hij het grote geheel niet meer zag, dat weten we ook, maar tegelijk was en is daar die andere werkelijkheid, Gods werkelijkheid, die zegt: “Maar door Mijn Liefde voor jou, voor ieder van jullie, verklaar Ik je vrij van schuld.
Ben je gerechtvaardigd.”
Dat ís nogal wat!

Ik denk dat Gerrit het niet had gered, zonder te weten van die genade, want hij lag nogal eens overhoop met het leven, met zichzelf, en met anderen. Ja, en ook met God, zeker vorig jaar, toen zijn leven behoorlijk op de schop werd genomen.
Want als het leven niet liep zoals hij het had gepland, dan had God daar iets aan moeten doen.

Gelukkig liep ook dit, zoals zo veel, met een sisser af. Hij sputterde wel, maar zijn heengaan was in vrede. Een dag ervoor had hij het nog bevestigd: hij wist dat hij niet alleen was. Dat hij nooit alleen was. En als je vroeg: wat zal ik lezen? zei hij direct: het Evangelie!
De goede boodschap van Gods liefde voor de mensen die diep van binnen weten dat ze zijn als weidebloemen, als gras: zó bloeit het, zó is het weg…
De boodschap dat al die mensen voor God zó belangrijk zijn, iedereen, dat Hij zijn enige Zoon heeft gegeven, om ze te redden van de dood.
Die Zoon, dat is Jezus, waar we van hoorden.
Jezus, van wie Petrus meteen opgewonden uitriep dat Híj volgens hem Gods Gezalfde moest zijn.
De beloofde Messias.
Waar al zo lang op werd gewacht.

Die Petrus, dat was me een figuur! Altijd haantje de voorste, vaak onbehouwen, hij sprak voordat hij nadacht, maar dat kwam omdat hij zo’n hart vol emoties had, hij heeft zelfs zijn Heer verraden, en toch heeft diezelfde Heer op het fundament van Petrus’ grote liefde Zijn kerk willen bouwen.
Want om liefde gaat het!

Gerrit doet me wel een beetje aan Petrus denken.
Want achter die grote mond school een heel klein hartje, en dat hart liep over van liefde waar hij niet goed weg mee wist. Hij wist niet hoe hij daar mee om moest gaan. En daarom deed hij zichzelf en anderen vaak pijn. Terwijl hij dat niet wilde.
Hij had zo graag een goede vader willen zijn, een goede echtgenoot, een grootvader waar je trots op kon zijn, een vriend, een steunpilaar, kortom: een sieraad voor kerk en maatschappij.
Voor een deel wás hij dat, en voor een deel heeft hij er niets van gebakken. En daar worstelde hij mee. Hij leefde wel uit Gods genade, maar hij had het liever allemaal zelf in orde gemaakt.
Zo lag dat in zijn aard.

Ook hij moest leren los te laten, en zijn kruis op zich te nemen, en dat was een harde les.
Voor hem, voor ons.

Het is geen boodschap waar we echt op zitten te wachten.
We moeten onze ideeën loslaten over wat goed en verkeerd is, we moeten onze zekerheden durven loslaten, waar we onze toekomst op hadden gepland, waar we het bouwplan van ons leven mee hadden volgeschreven…
Ons leven hier en nu.

Jezus heeft het over het leven in eeuwigheid.
Dat duurt een stuk langer, en daar moeten we iets voor over hebben. Onze levens hier zijn kort en kwetsbaar, zoals we uit de psalm lazen. Zelfs als we de 81 halen.

Maar als God ons inzicht geeft, dan tellen we onze dagen in het zicht van de eeuwigheid. Voorbij de dood van ons lichaam hier
Een mens kan kastelen bouwen, en herbouwen.
Maar die zijn niets vergeleken bij Gods grote daden. Bij de liefde die God in Zijn schepping heeft gelegd… Bij de liefde die God heeft laten zien, door Zijn eigen Zoon voor ons over te hebben.

Maar als we ons leven bouwen op Gods genegenheid, als wij leren om met Gods liefdevolle ogen te kijken naar elkaar, dan zal het goed zijn, wat we doen. Dan zal het stand houden.

Van Gods liefde kunnen we zeker zijn.
Dat kunnen we zien uit het leven en sterven en opstaan van Jezus, Zijn Zoon.

En dan mag de aardse woning van Gerrit van den Heuvel hier worden afgebroken, wij mogen er zeker van zijn dat wie hij echt was, wie hij heeft mogen worden, in Gods liefde voortleeft. En dat we  elkaar terugvinden, op Gods tijd.

Daarom gaat Edy nu zingen: Ruhe Sanft. 
  
Ruhe sanft in Gottes Frieden, da vollendet deine Zeit und dir süße Rast beschieden, Ruh und Rast nach Müh und Leid. Ist auch unserm Blick entschwunden, was von Dir einst sterblich war, bleibt Dein Bild doch alle Stunden uns im Herzen hell und klar. Wenn die Lieben von uns gehen, wenn ihr müdes Auge bricht: ihr Gedächtnis bleib bestehen, es vergeht und endet nicht. Ruhe denn in stillen Mauern von des Lebens Stürmen aus! Unsre Liebe, sie wird dauern über Tod und Grab hinaus.

Rust zacht in Gods vrede, nu je tijd voltooid is. Laat ‘s levens stormen maar aan je voorbij gaan. Je blijft in onze herinnering bestaan, onze liefde is sterker dan dood en graf.
 
Vandaag begraven we wat ons op aarde rest van Gerrit. En we denken ook aan al die andere mensen die sterven, soms temidden van hun dierbaren, soms alleen in de nacht in een ziekenkamer, soms door ongeval of geweld – laten we voor hen allen zingen en bidden: Heer, herinner U de namen van hen die gestorven zijn.

Heer, herinner U hun luistrend wakker liggen in de nacht
en hun roepen in het duister, de armzaalgheid van hun kracht,
en wil zeer aandachtig lezen in de rimpels van hun huid,
de verscheurdheid van hun wezen, en wis hunne zonden uit.

Die Maria hebt vergeven en de rover aan het kruis,
laat de doden eeuwig leven met U in het paradijs.
Heer, herinner U hun namen, oordeel hen en spreek hen vrij,
en bedek hun schuld en laat hen zitten aan uw rechterzij.

Laten wij danken en bidden…

Heer, blijf bij ons, als het duistert, en de nacht zal komen.
Blijf bij ons en bij heel Uw kerk
aan de avond van de dag,
aan de avond van het leven,
aan de avond van de wereld.
Blijf bij ons met Uw genade en goedheid,
met Uw troost en zegen,
met Uw Woord en Sacrament.
Blijf bij ons wanneer over ons komt
de nacht van beproeving en angst,
de nacht van twijfel en aanvechting,
de nacht van de stilte, de nacht van de dood.
Blijf bij ons in leven en in sterven,
in tijd en eeuwigheid.

Heer, in deze duistere tijden willen wij U danken voor mensen die overeind blijven. Voor mensen, die willen bouwen aan een mooiere wereld.
Wij bidden U voor Gerrit om de vrede die alle verstand te boven gaat, in Uw warme nabijheid,
en zo bidden wij ook voor elkaar en voor allen die ons dierbaar zijn… om Uw nabijheid.
Maar evenzeer bidden we voor heel deze wereld: dat er vrede mag komen.  Uw shalom.
Dat mensen Uw koninkrijk mogen zoeken.
En zo zeggen wij samen mét Uw Zoon:

Onze Vader, die in de hemel zijt,
Uw Naam worde geheiligd
Uw Rijk kome
Uw Wil geschiede, op aarde zoals in de hemel.
Geef ons heden ons dagelijks brood
en vergeef ons onze schulden,
zoals wij aan anderen hun schuld vergeven;
en leid ons niet in verzoeking
maar verlos ons van het kwade!

Een lied dat bij Gerrit hoort is: Een vaste burcht…
Een lied van Maarten Luther. Uit ervaring wist hij wat een sterke burcht voor een toevlucht kan zijn, toen hij ondergedoken zat op de Wartburg, omdat zijn leven werd bedreigd. In díe tijd heeft hij een flink stuk van de bijbel vertaald. Laten we zingen...

Gods heilig woord alleen houdt stand, Gods waarheid zal ons staven.
Hij leidt ons en met milde hand schenkt Hij zijn geestesgaven.
Al rooft de tiran ons wat hij maar kan, ons goed en ons bloed, -
laat hem zijn overmoed! Gods rijk blijft ons behouden.

Mag ik U vragen om op te staan – als U dat kunt?

Om de laatste eer te brengen aan deze man,
om recht te doen aan zijn leven en sterven,
staan wij hier,
rondom het dode lichaam dat ons van hem is overgebleven.
Wij houden onze ogen gericht op het kruis van Jezus Christus, en wij spreken uit, in tastend geloof, dat dit het einde niet is,
dat onze God een God van levenden is.
Meer dan zijn lichaam is ons de naam van deze mens gebleven,
die naam spreken wij hier uit, met eerbied en genegenheid, Gerrit van den Heuvel,
en wij bidden:
Heer God, herinner U zijn naam, die hij van mensen heeft ontvangen en waarin hij gekend wordt, ook al is hij gestorven, de naam die Gij geschreven hebt in de palm van Uw hand.

Ten teken van onze hoop en ons vertrouwen  dat God aan Gerrit en aan ons allen een nieuw en onsterfelijk lichaam geven zal, zegen ik dit dode lichaam. En zoals het water van de doop hem met lichaam en ziel aan God gaf, zo wijden wij hem net dit doopwater voor tijd en eeuwigheid toe aan zijn Schepper,  in de Naam van de Vader en de Zoon en de Heilige Geest.
Amen

Wij geven dit lichaam uit handen, wij leggen het straks neer in de aarde,
in de handen van de levende God.
Amen

Ontvangt dan, voor het laatst mét Gerrit, de zegen van de levende God, een zegen voor onze reis door leven en sterven heen naar het Vaderhuis.

Moge God de Vader de Ruimte zijn waarin je leeft,
Moge God de Zoon de Weg zijn die je gaat,
Moge de Geest het Licht zijn dat je naar de waarheid voert.
Ga dan als gezegende mensen van God.
In de Naam van de Vader en de Zoon en de Heilige Geest.
Amen.

Onder de tonen van Händels sonate in a majeur voor trompet en orgel (Kamil Rosko trompet en Vladimir Ruso orgel)… wordt de kist uitgedragen. Nadere aanwijzingen volgen van de ondernemer.


Op het kerkhof te Asperen:

Jezus zegt:
“Ik ben de opstanding en het leven;
wie in Mij gelooft zal leven,
ook al is hij gestorven;
en een ieder die leeft en in Mij gelooft,
zal in eeuwigheid niet sterven.”

Terwijl de kist wordt neergelaten:
Nu het leven van
onze Gerrit van den Heuvel
ten einde is gegaan,
vertrouwen wij hem toe aan God onze Vader,
bij wie de bron van leven is
en de gedachtenis der namen.

Zijn lichaam leggen wij
in de schoot van de aarde,
aarde tot aarde,
zoals een zaad gezaaid wordt
tot de oogst.
Niemand leeft voor zichzelf,
niemand sterft voor zichzelf,
wij leven en sterven voor God onze Heer!
Amen

Laten wij dan allen samen het gebed bidden dat ons door Gods Zoon is geleerd:

Onze Vader, die in de hemel zijt,
Uw Naam worde geheiligd, Uw Rijk kome
Uw Wil geschiede, op aarde zoals in de hemel.
Geef ons heden ons dagelijks brood
en vergeef ons onze schulden,
zoals wij aan anderen hun schuld vergeven;
en leid ons niet in verzoeking  maar verlos ons van het kwade!
Want van U is het rijk, en de kracht, en de heerlijkheid in eeuwigheid. Amen.

Wij laten hier iemand achter, die voor ons allen een bijzondere betekenis had.
Maar wij gaan niet alleen weg.
Er gaat er Één met ons mee. Nu en altijd.

Zegen voor onderweg.
De Heer is voor u, om u de juiste weg te wijzen.
De Heer is achter u om u in de armen te sluiten 
en om u te beschermen tegen gevaar.
De Heer is onder u om u op te vangen wanneer u dreigt te vallen.
De Heer is in u, om u te troosten als u verdriet hebt.
Hij omgeeft u als een beschermende muur,
wanneer anderen over u heen vallen.
De Heer is boven u om u te zegenen
In de naam van de Vader en de Zoon en de Heilige Geest. 
Amen

(De ondernemer heeft het laatste woord).

Daarna gelegenheid tot condoleren in de Lutherse Kerk te Leerdam.