Inbreng vergadering van 29 november, i.v.m. tweede bijeenkomst Visie Verslavingszorg Haarlem.
Mijn naam is Angela.
Mijn familie woont al 25 jaar in de Gravinnesteeg. Dus al
ver voordat de Brijderstichting daar kwam zitten. Eerst waren er de
alcoholverslaafden, later de drugsverslaafden. (De Brijderstichting doet veel
meer dan dat, maar ik wil het even beknopt houden.) Wij ervaren dus ook al heel
lang overlast, met name van de drugsverslaafden. Eén van de ergste dingen is
wel dat onze rolcontainers die netjes afgesloten stonden, maar waarvan de deur
zo’n 30 centimeter aan de onderkant te kort was, in brand is gestoken. Wij
waren er gelukkig zelf op tijd bij om de brand te blussen, zodat niet het hele
restaurant in vlammen op is gegaan. U begrijpt, het is geen pretje om te wonen,
te werken en te leven in een omgeving van verslaafden, vaak geestesziek, die een
onveilige sfeer creëren. Het geeft ons ook een heel tweezijdig gevoel. Aan de
ene kant wil je deze mensen dus niet in je woon/werk- en leefomgeving. Aan de
andere kant denk je altijd maar weer, ook zo’n verslaafde (in mijn ogen zo’n
patiënt) is iemands kind. Geen moeder ter wereld die bij een pasgeboren baby,
haar kind verslaving toewenst. Geen vader ter wereld die dit als toekomstdroom
voor zijn kind heeft.
Dan nu de verslaafde zelf;
Ik ben geen expert op het gebied van verslavingszorg. Maar ik ben wel mens en
vind dat deze mede mensen geen menswaardig leven lijden. Lijden met een lange ij
in dit geval. Want deze mensen zijn slaaf van hun drugs. Nu zijn niet alle
verslaafden in dezelfde fase van hun verslaving. Maar ik wil mij ten eerste
richten tot de ergste, zij die gebruik mogen maken van de harddrugsruimte bij
ons in de Gravinnesteeg. Deze “patiënten” beschikken al lang niet meer over
een vrije wil. Deze mensen moeten mijns inziens geholpen worden, zelfs onder
dwang. Ja, ik weet dat dit een omstreden onderwerp is. Maar deze mensen hebben
in mijn ogen geen vrije wil meer waarover ze kunnen beschikken. Deze “patiënten”
zijn vaak niet meer te helpen en daarom worden ze van dag- naar nachtopvang
gestuurd en naar de “huiskamer en gebruiksruimte”. Het lijkt een humane
oplossing. Maar is dat het wel? Ik ben van mening dat je deze mensen als patiënten
moet zien en als het echt niet mogelijk is om van de harddrugs af te komen, ben
ik van mening dat je een interne verslavingskliniek zou moeten openen, waar deze
patiënten drugs krijgen, een dagbesteding krijgen en een soort van “thuis”
krijgen. Het mes snijdt dan aan twee kanten, de verslaafde wordt humaan verzorgd
en hoeft niet van de ene voorziening naar de andere voorziening te lopen en te
hopen dat hij genoeg kan stelen om zijn drugs te kopen. Ook hoeft hij niet op
straat te slapen (want niet alle harddrugspatiënten maken gebruik van de
nachtopvang.) Deze kliniek zou een landelijke functie kunnen krijgen, zodat de
verslaafden opgevangen kunnen worden in een landelijke omgeving, waar er weinig
tot geen omwoners overlast van ze hebben. Je zou kunnen denken om ze mee te
laten werken op een boerderij of iets dergelijks, als hun conditie dat toelaat,
zodat ze invulling kunnen geven aan hun bestaan.
Ten tweede is er ook de lichtere verslaafden, deze groep kunnen we in tweeën
delen.
Verslaafden die niet lang genoeg zwaar verslaafd zijn om gebruik te mogen maken van de gebruiksruimte voor harddrugs. Deze verslaafden kunnen ook psychische problemen hebben. Van belang lijkt mij om ´op maat gesneden”, zorg te kunnen aanbieden. Echte zorg wel te verstaan. Voor hen die dat nodig hebben, moet aangeboden worden om ook gebruik te maken van een interne verslavingskliniek, waar men ook ’s nachts verblijft, maar deze groep zou meer vrijheden kunnen krijgen en dient te worden begeleidt naar de terugkeer in de maatschappij. Van belang is voor deze groep dat ze juist niet in de omgeving blijven waarin hun leven gebaseerd was op helen, stelen, dealen en gebruiken. Juist is van belang om deze mensen een nieuwe toekomst te kunnen bieden, om die reden is het noodzaak om ze uit hun “voorzieningenroute” te halen. Prioriteit moet hebben het afkicken en opbouwen van een nieuw leven. Daarvoor is veel begeleiding en dus ook geld nodig. Maar de huidige “voorzieningenroute” kost ook veel geld en daar is eigenlijk niemand echt bij gebaat.
Dan is er de andere groep
verslaafden die gewoon nog meedraaien in de samenleving, zij kunnen hun methadon
halen bij de apotheek en bij de huisarts onder controle staan, alsmede indien
nodig bij een psycholoog. Eventueel kan ook gebruik gemaakt worden van de artsen
van de bovengenoemde klinieken.Van belang is wel dat er wordt gewerkt aan het
afkicken en niet aan de verslaving in stand houden.
Een nieuwe visie ontwikkelen, dat is nogal een opdracht. En hoe begin je daar
dan mee?
Ik denk dat wij moeten beginnen een doel te stellen, liefst meerdere doelen. Verder moet er niet gedacht worden in de onmogelijkheden vanuit de politiek en vanuit de verslaafden, maar vanuit mogelijkheden en desnoods het creëren van deze mogelijkheden.
Laatst zag ik op de televisie een programma over een vrouw die al tien jaar tippelde in Rotterdam. Na heel wat wikken en wegen en na 10 jaren, was de vrouw haar leven zo zat, dat ze besloot zich te laten opnemen. Ze leverde haar attributen, die ze nodig had voor haar verslaving in en liet zich opnemen. Iedereen weet wat zo’n vrouw moet doormaken, tijdens het afkicken. Zij zijn, zoals al eerder gezegd, slaaf van de drugs. Het verbaasde mij dan ook niet dat zij het niet meer zag zitten. Vervolgens liep ze de kliniek uit. Ik vind het vreemd dat als een verslaafde er voor kiest om af te kicken, er geen contract wordt overhandigd, waaruit blijkt dat de persoon die het ondertekend, een bepaalde periode intern moet blijven zitten. Want pas als ze geen slaaf meer zijn van de drugs, is de vrije wil terug. Pas dan kun je spreken over een vrije wilsbeschikking. Tot die tijd is het kiezen, laat je de drugs de verslaafde dwingen, of gebruik je drang en eventueel dwang in de hoop dat de verslaafde uiteindelijk er beter van wordt. Als je de patiënten zomaar weer laat lopen, nadat ze er zolang over hebben gedaan om zich te laten opnemen, hoe kun je dan nog van zorgverlening spreken?
Het is daarom noodzaak om nu iets te doen. Denk in mogelijkheden en denk aan afkicken en een nieuw leven aanbieden. Voor diegene waarvan gesteld kan worden dat die te erg verslaafd zijn, om het bovengenoemde waar te maken… zorg in ieder geval dat men humaan behandeld word en een soort van “thuis” aangeboden kan krijgen waarin men echt rust krijgt en uit de criminele sfeer blijft.
Uiteindelijk zal dit beleid ook resulteren in minder criminaliteit, immers hoe minder drugsverslaafden op straat die afhankelijk zijn van de dealers, hoe minder criminaliteit en de daarbij horende drugshandel.
Ik mag hopen dat mijn woorden mogen bijdragen aan het ontwikkelen van een nieuwe visie, waarin de verslaafde veel meer begeleidt gaat worden om af te kicken en een nieuw leven krijgt aangeboden. In elke fase naar die zelfstandigheid kun je meer vrijheid aanbieden, zodat je straks geen patiënten in de samenlevi In elke fase naar die zelfstandigheid kun je meer vrijheid aanbieden, zodat je straks geen patiënten in de samenleving hebt die afhankelijk zijn van drugs, maar mensen die stapje voor stapje op weg gaan naar zelfstandigheid en het deelnemen aan de samenleving.
Dit was mijn bijdrage. Dank u voor uw aandacht.