15.4 DE VERLEGENHEID VAN HET GELOOF
Geloof in de levende God wordt, wij herhalen het, niet gemakkelijk verkregen. Als het mogelijk zou zijn geweest om Zijn bestaan onweerlegbaar aan te tonen, zou het atheïsme allang geleden als een dwaling verworpen zijn. Als het mogelijk zou zijn geweest om in elk mens de kracht op te wekken om Zijn laatste vraag te beantwoorden, zouden de grote profeten dit allang geleden hebben gedaan. Tragisch is de verlegenheid van de gelovige. Tranen zijn mijn brood, bij dag en bij nacht, want heel de dag hoor ik zeggen: ‘Waar is dan je God?’ (Ps. 42:4). ‘Waar blijft hij dan met zijn wonderbaarlijke daden, waarover onze voorouders hebben verteld?’ (Rechters 6:13). (Zie Psalm 44:2: God, met eigen oren hebben wij het gehoord, onze voorouders vertelden het ons door: de daden die u verrichtte in hun dagen, in de dagen van weleer.) Hoe lang nog, HEER? Bent u voor altijd verborgen (89:47). Mijn God, mijn God, waarom hebt u mij verlaten? (22:2).
Waarom, zo
vragen we vaak
in onze
gebeden, hebt u
het zo moeilijk
gemaakt om u te
vinden? Waarom
moeten we
zoveel kwelling
en moeite
ondervinden
voor we een
glimp van Uw
tegenwoordigheid
kunnen
opvangen? Welk
een treurig
schouwspel
bieden de
eerlijke
pogingen van
grote geesten
om Uw bestaan
te bewijzen! En
waarom staat U
toe dat geloof
zich zo
gemakkelijk
vermengt met
kwezelachtigheid,
aanmatiging,
wreedheid,
dwaasheid en
bijgeloof?
Waarom, HEER, liet u ons afdwalen van uw wegen?
Waarom hebt u ons onbuigzaam gemaakt,
zodat wij geen ontzag meer voor u hadden? Jesaja 63:17
Er moet een gewichtige reden zijn voor dit feit, voor de zeer grote ellende van de mens. Wellicht is de reden dat God in Zijn betrekking tot ons niet alleen de weg volgt van het mededogen maar ook de weg van de gerechtigheid en dat Zijn mededogen schuilgaat achter Zijn gerechtigheid, zoals Zijn gerechtigheid schuilgaat achter Zijn mededogen.
Abraham Joshua Heschel:
God zoekt de mens
Een filosofie van het jodendom
Vertaald uit het Engels door Daniël Mok
Fenomenologische klassieken deel 4
najaar 2005