Wat is er aan de hand? Ik moet eerlijk zeggen dat ik het overzicht een beetje kwijt ben, maar laat ik het proberen: het College van B&W heeft besloten tot het instellen van twee 'gebruikersruimten'. In die ruimten kunnen harddrugsverslaafden gecontroleerd, maar verder ongestoord, hun behoeften bevredigen. Op die manier hoeft dat niet op straat of in portieken te gebeuren, en dus is er minder overlast.

De ene gebruikersruimte komt aan het Zieken (zo heet die straat nu eenmaal), voor de ander had het College een voormalige politiepost aan de Van der Vennestraat in gedachten. De harddrugs aan het Zieken leverde verder geen problemen op, omdat daar nu al het een en ander gebeurt voor 'de doelgroep'. Voor het Van der Vennepark geldt dat niet. Integendeel, zou je kunnen zeggen. Dit park, vlak naast de Haagse Mart, heeft de laatste jaren een enorme opknapbeurt gehad. Eigen woningbezit werd gestimuleerd, wijkvaders en -moeders patrouilleerden 's avonds en 's nachts, het plein werd opgeknapt, enzovoort. Je kunt met gemak zeggen dat het een gezelliger en leefbaarder buurt is dan pakweg tien jaar geleden.

Het College heeft daar niet zo'n boodschap aan, zo lijkt het in de ogen van de bewoners tenminste. Die plant gewoon weer een hele groep harddrugsverslaafden midden in de wijk. In een kinderrijke buurt, tegenover een plein waar diezelfde kinderen zich buiten schooltijd graag vermaken. En de mensen die daar een woning kochten zijn helemaal ziedend: daar gaat de waarde van het huis.

Aan de andere kant: er is een harde kern van harddrugsgebruikers, die zich vaak in de schilderwijk en omgeving ophoudt. Als je dat probleem wilt aanpakken, zul je ook dáár een voorziening moeten treffen. Ergens in een buitenwijk - of op een industrieterrein - een gebruikersruimte installeren heeft immers weinig zin. Hupskeetje, daadkrachtig aanpakken dus lawedammadoendan dacht het College.

Op de een of andere manier ligt vooral de PvdA onder vuur in dit dossier. In principe is de hele raad voor gebruikersruimten, en kan een meerderheid ook leven met de lokatie aan het Van der Vennepark. Een eitje voor wethouder Klijnsma, zou je zeggen. Maar het lijkt dat Aardige Jetta's magische krachten het hier laten afweten. Wist ze vroeger nog wel eens een zure boodschap als een zoet broodje te verkopen, nu is het stamelen geblazen.

De bewoners concentreren zich inmiddels op de raadsleden van de PvdA. Niet gek, want de PvdA scoorde onwezenlijk hoog bij de laatste verkiezingen. Om een idee te geven, de uitslagen van de Schilderswijk en Transvaalkwartier bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2002 (in vergelijking met 1998). Het Van der Vennepark ligt vrijwel op de grens van die twee wijken:

Hoe dat kwam, die enorme winst? Natuurlijk speelde mee de GroenLinks in 2002 het erg druk met zichzelf had, maar doorslaggevender was waarschijnlijk het feit dat de PvdA flink wat kandidaten op de lijst had staan die hun 'roots' voor een deel in die wijken hadden liggen. En daarmee zijn we terug bij het begin van dit stukje.

De discussie binnen de PvdA speelt al een hele lange tijd. Enige tijd gelden ging iedereen er nog van uit dat een aantal raadsleden van de PvdA - genoemd werden Baldewsingh, Ersoy en Mohamed - 'gegund' zou worden afwijkend te stemmen. Im dit geval: tegen de gebruikersruimte aan het Van der Vennepark. De coalitiegenoten van de PvdA in het Haagse College (CDA en VVD) vonden dat waarschijnlijk iets te makkelijk. Ook binnen het CDA was er namelijk flinke discussie, en waarschijnlijk zullen ook lang niet alle VVD-raadsleden staan te juichen bij dit plan. Een kwestie van sámen door de zure appel bijten dus. Zo gezegd, zo gedaan. Machtspoliticus en PvdA-fractievoorzitter Henk Kool draaide de duimschroeven even aan en in de commissievergadering van afgelopen donderdag kon een opgetogen woordvoerder van de PvdA zeggen dat de PvdA unaniem het voorstel van het college zou steunen.

De illusie van unanimiteit duurde tot vrijdagochtend half vijf. Toen verscheen er op de website van de PvdA Den Haag een verklaring van Ersoy. Hij liet daar in weten toch tegen het voorstel te zullen stemmen. Tenminste, zo leek het, want de verklaring was door hem ondertekend en begon met 'Deze zware en moeilijke beslissing heb ik weloverwogen genomen'. Ersoy had echter nog niets laten weten aan de fractievoorzitter, of andere raadsleden. Kool heeft daarop hoogstwaarschijnlijk het sluiten van de website gelast. Bericht verwijderd - maar natuurlijk gewoon terug te lezen in Google's cache - geen reactiemogelijkheid meer.

Ik kan me voorstellen dat mensen die de Haagse gemeentepolitiek wat minder van nabij volgen schouderophalend 'nou en' zullen zeggen. Toch is dit een kwestie die op vele terreinen gevolgen kan hebben. Als er daadwerkelijk PvdA'ers tegenstemmen, lopen de verhoudingen binnen de coalitie weer een deuk op. Het is de vraag hoeveel deuken met name het gebutste vertrouwen van de VVD in de PvdA nog kan hebben. Bovendien verslechteren de verhoudingen in de PvdA. Dat kon nog wel eens grotere gevolgen hebben dat men nu voor mogelijk houdt.

De tegenstelling in de kwestie Van der Vennepark is namelijk ook een 'zwart-wit' tegenstelling. In feite zijn alle allochtone raadsleden tegen de gebruikersruimte. Zij voelen zich daarbij gesteund door een groot deel van hun achterban, die immers in het 'getroffen gebied' woont. Bovendien kunnen ze zich gesteund voelen door het feit dat de PvdA bij de vorige verkiezingen overeind is gebleven door de 'allochtone stem': een derde van de PvdA-stemmen werd uitgebracht op een allochtone kandidaat. Niet verwonderlijk dat uit die groep drie mensen met voorkeursstemmen werden gekozen.

Het heeft de behalve een raadszetel nog weinig opgeleverd. Belangrijke posities (wethouders, fractievoorzitter, afdelingsvoorzitter) worden bij voorkeur door witte mannen ingenomen. Baldewsingh moet zich met het vicefractievoorzitterschap tevreden stellen. Maar Ersoy, Baldewsingh en Mohamed worden door hun kiezers wél aangesproken op het beleid van 'hun' wethouders. En als ze dan anders willen stemmen, worden ze door Kool op de vingers getikt. "Anders kunnen jullie het verder wel vergeten", zo wordt er nog aan toegevoegd. Wát kunnen ze dan vergeten? Een wethouderspost? Het fractievoorzitterschap? Invloed in de fractie?

Kool ziet het echt verkeerd: hij jaagt een groot deel van raadsleden - en een minstens evenzo groot deel van zijn kiezers - tegen zich in het harnas. Binnenkort - meest waarschijnlijk bij de vaststelling van de kandidatenlijst - krijgt hij daarvoor de rekening gepresenteerd. Tenzij hij iedereen te slim af is en deze dissidenten stilletjes van de lijst worden verwijderd. In dat geval krijgt de héle PvdA de rekening - in de vorm van erekening - in de vorm van een electorale afstraffing - gepresenteerd.